RC Financiën, bestuurlijk en publiek domein

• Onderwerp: Kennisname van het concept Regionaal risicoprofiel 2027-2030 en het kenbaar maken van wensen voor het daaropvolgende beleidsplan van Veiligheidsregio Hollands Midden.
• Wat wordt besproken/gevraagd: De raad wordt gevraagd kennis te nemen van het concept risicoprofiel en haar wensen en aandachtspunten kenbaar te maken voor het Regionaal Beleidsplan 2028-2031 van de veiligheidsregio. Deze input vormt een wettelijk verplichte brondocument voor de strategische inrichting van rampenbestrijding, crisisbeheersing en capaciteitsplanning.
• Financiële impact: Op voorhand worden er geen financiële implicaties verwacht.
• Aandachtspunten:
• Nieuw dreigingsbeeld: het crisistype 'Militair conflict' is toegevoegd aan Publieke Veiligheid, wat wijst op een verschuiving in het veiligheidsbeeld door toenemende geopolitieke spanningen.
• Herijking risico's: maatschappelijke en mondiale ontwikkelingen leiden tot aangepaste inschattingen van kansen en gevolgen, wat directe invloed heeft op de prioritering van voorbereiding en hulpverleningscapaciteit in de regio.
• Democratische sturing: gemeenteraden krijgen wettelijk het recht om lokale veiligheidsthema's en beleidsprioriteiten in te brengen, waardoor de raad direct kan beïnvloeden waar de veiligheidsregio zich op richt.
• Langetermijnkader: het risicoprofiel geldt voor een periode van vier jaar en vormt de strategische basis voor multidisciplinaire samenwerking, wat voortgezette inzet en afstemming tussen alle deelnemende gemeenten vereist.

• Onderwerp: Het Regionaal Risicoprofiel 2027-2030 van VRHM inventariseert de belangrijkste crisistypen en maatschappelijke aanjagers om het strategisch veiligheidsbeleid te onderbouwen.
• Wat wordt besloten/gevraagd: Het conceptprofiel wordt op 21 mei 2026 door het Algemeen Bestuur vastgesteld, gevolgd door raadconsultatie en definitieve goedkeuring op 3 december 2026. Het vormt de wettelijke basis (art. 15 Wvr) en het gezamenlijke referentiekader voor het vierjarige Regionaal Beleidsplan van VRHM. De risicoanalyse volgt een nieuwe landelijke methodiek (werkversie 2024) met vier analyse-lenzen; module 3 (veerkracht) is bewust overgeslagen omdat deze op dat moment nog onvoldoende uitgewerkt was.
• Financiële impact: niet vermeld
• Aandachtspunten:
• Vijf maatschappelijke aanjagers (klimaat, energietransitie, economische spanningen, geopolitieke onrust en demografische verschuivingen) versterken alle risicocategorieën aanzienlijk.
• Toename van hybride dreigingen, cascade-effecten bij vitale infrastructuur (stroom, water, ICT) en kwetsbaarheden rondom Bio Science Park en spoorinfrastructuur vragen om continue monitoring en adaptieve maatregelen.
• Grensoverschrijdende risico's (A4/A12, Schiphol, havenregio, Noordzee) en demografische druk (bevolkingsgroei ~8,8%, vergrijzing, zorgtekorten) vereisen versterking van maatschappelijke weerbaarheid en zorgcapaciteit.
• Let op: dit is een groot document; voor details moet het origineel geraadpleegd worden.

• Onderwerp: Regionaal Risicoprofiel 2027-2030 voor de regio Hollands Midden (VRHM) met een feitelijke risicoanalyse en beleidsrelevante aandachtspunten.
• Wat wordt besloten/gevraagd: Er worden geen beleidsbesluiten genomen of financiële middelen toegekend; het document dient als feitelijke onderbouwing voor toekomstige beleidskeuzes, maatwerkplannen en continuïteitsvoorbereiding binnen de regio Hollands Midden.
• Financiële impact: niet vermeld.
• Aandachtspunten:
• Klimaatverandering en verstedelijking vergroten de waarschijnlijkheid en impact van extreme weersomstandigheden, overstromingen en natuurbranden, met mogelijk cascade-effecten voor vitale voorzieningen en een hersteltijd van meer dan een jaar.
• De continuïteit van kritieke infrastructuur (gas, elektriciteit, drinkwater, telecom, riool) vereist versterking van redundantie, cyber- en fysieke beveiliging, en robuuste continuïteitsplannen voor kwetsbare organisaties en gemeentelijke taken.
• Maatschappelijke stabiliteit wordt bedreigd door toenemende polarisatie, desinformatie, dreiging van extremisme/terrorisme en geopolitieke spanningen, wat vraagt om gerichte communicatie, tijdige waarschuwingen (KNMI/RIVM) en het borgen van maatschappelijk draagvlak.
• Let op: dit is een groot document; voor details moet het origineel geraadpleegd worden.

• Onderwerp: Reactie van de gemeenteraad Alphen aan den Rijn op het concept Regionaal Risicoprofiel 2027-2030 van Veiligheidsregio Hollands Midden.
• Wat wordt besloten/gevraagd: De raad deelt mee dat er geen specifieke wensen of aandachtspunten zijn die terug moeten komen in het Regionaal Beleidsplan van VRHM (de tekst bevat echter een onduidelijke template-tekst “wel/geen”). Er wordt wel benadrukt dat samenwerking met de veiligheidsregio en maatschappelijke partners voor het realiseren van lokale en regionale prioriteiten essentieel blijft.
• Financiële impact: niet vermeld
• Aandachtspunten:

1. De formulering “wel/geen wensen” in de brief is onduidelijk; dit vereist verduidelijking voordat het standpunt definitief is vastgesteld.

2. Het ontbreken van concrete aandachtspunten kan betekenen dat lokale veiligheidsvraagstukken minder expliciet worden meegenomen in de regionale beleidsafstemming.

3. De nadruk op samenwerking met maatschappelijke partners benadrukt het belang van participatie en netwerkgeraadpleging bij toekomstig veiligheidsbeleid.

• Onderwerp: Het college stelt vier strategische prioriteiten vast voor het Integraal Veiligheidsbeleid Alphen aan den Rijn 2027-2030 en vraagt de raad om deze te onderschrijven.
• Wat wordt besloten/gevraagd: De raad wordt gevraagd (en besluit) de vier richtinggevende prioriteiten vast te stellen: grip op complexe zorg- en veiligheidsproblematiek, versterken van informatiebeeld en regionale samenwerking bij ondermijnende criminaliteit, vergroten van digitale weerbaarheid van kwetsbare doelgroepen, en het realiseren van veilige wijken. Daarnaast stemt de raad in met de verdere uitwerking van deze thema’s tot het definitieve Integraal Veiligheidsbeleid 2027-2030, dat later dit kalenderjaar wordt voorgelegd.
• Financiële impact: Geen bedragen of dekking vermeld; op dit moment geen financiële gevolgen, mogelijk impact bij vaststelling definitieve IVB later dit jaar.
• Aandachtspunten:

1. *Sociale gevolgen & haalbaarheid*: De prioriteit rond complexe zorg- en veiligheidsproblematiek (o.a. personen met onbegrepen gedrag) legt toenemende druk op politie, gemeente, zorgpartners en woningcorporaties, wat de uitvoerbaarheid van integrale samenwerking beïnvloedt.

2. *Effect op inwoners*: De focus op digitale weerbaarheid richt zich specifiek op ouderen, jongeren, ondernemers en minder digitaal vaardige inwoners, met name tegen hardnekkige online oplichting en cyberrisico’s die direct de leefwereld van kwetsbaren raken.

3. *Participatie*: De prioritering is mede onderbouwd door de Veiligheidsmonitor 2025, waarbij 2.012 inwoners hebben meegedaan (respons van 33,5%). De representativiteit is gewogen door het CBS op kenmerken als leeftijd, geslacht en herkomst, wat een transparante basis biedt voor de maatschappelijke relevantie van de gekozen thema’s.

4. *Beleidsverschuiving*: Bij ondermijnende criminaliteit wordt ingezet op verschuiving van een reactieve naar een informatiegestuurde aanpak via het gemeentelijke dataplatform en regionale samenwerking, wat haalbaarheids- en samenwerkingsvragen oproept met externe partners.

Onderwerp: Informatiebrief over het proces en de planning voor het opstellen van het Integraal Veiligheidsbeleid (IVB) 2027-2030 voor Alphen aan den Rijn.

Wat wordt besloten/gevraagd: De raad wordt geïnformeerd over de vijf fasen van het IVB-proces volgens het Kernbeleid Veiligheid, waarbij de raad in juni-juli 2026 wordt geraadpleegd bij de prioritering en na het zomerreces (november of december 2026) het definitieve IVB vaststelt.

Financiële impact: niet vermeld

Aandachtspunten:

• De raad krijgt pas tijdens de prioriteringsfase (juni-juli 2026) inspraak op de inhoud, wat de politieke sturing in het vroege proces beperkt tot dat moment en de daaropvolgende vaststelling.
• Participatie van inwoners wordt primair onderbouwd door de Veiligheidsmonitor 2025; er is geen specifieke consultatiemethode voor het nieuwe IVB genoemd, wat de directe maatschappelijke betrokkenheid kan beperken.
• Het beleid omvat zeven brede veiligheidsvelden (o.a. digitale veiligheid, ondermijning en huiselijk geweld), waarbij keuzes direct invloed hebben op de integrale samenwerking met politie/OM en de jaarlijkse vertaling naar concrete uitvoering.
• De planning is strak afgestemd op raadsdata (2 en 16 juli 2026) en afhankelijk van tijdige afstemming met externe partners en de agendacommissie, wat de haalbaarheid van het traject bepaalt.

• Onderwerp: Veiligheidsanalyse Alphen aan den Rijn (2023–2026) als analytische onderbouwing voor de prioriteitenkeuzes in het Integraal Veiligheidsbeleid 2027–2030.

• Wat wordt besloten/gevraagd: Er zijn nog geen definitieve raadsbesluiten genomen; het document fungeert als beleidsbasis. De kern is het signaleren van toenemende digitale criminaliteit, fysieke risico’s en een dalende veiligheidsbeleving, met als uitgangspunt voor de komende periode: versterking van de digitale weerbaarheid van inwoners/ondernemers, borging van gemeentelijke cyberweerbaarheid (inclusief opstellen continuïteitsplan) en gericht ingrijpen bij oplopende zichtbare overlast.

• Financiële impact: De tien bedrijventerreinen zijn economisch cruciaal met circa €1,5 miljard aan jaarlijkse waarde (ca. 45% van het gemeentelijk BBP). Schade door vuurwerk piekte in 2024 op ruim €106.000. Specifieke begrotingsbedragen of dekking voor de voorgestelde beleidsmaatregelen zijn niet vermeld.

• Aandachtspunten:
• De veiligheidsbeleving staat onder druk (14,2% voelt zich onveilig in 2025) en zichtbare overlast neemt toe, met name fietsdiefstal (+37% sinds 2023), vuurwerkoverlast en meldingen rond jeugd- en zorggerelateerde overlast.
• Digitale veiligheid verschuift van technische cybercrime naar fraude en sociale manipulatie; de gemeente beschikt nog niet over een compleet incident response- en continuïteitsplan ondanks recente professionalisering.
• Economische kwetsbaarheid van bedrijventerreinen, risico’s op ondermijning, plant-/dierziekten en externe veiligheidsrisico’s vragen om integrale samenwerking met politie, OM, Veiligheidsregio en ruimtelijke integratie in vergunningverlening.

• Let op: dit is een groot document; voor details moet het origineel geraadpleegd worden.

• Onderwerp: De Veiligheidsmonitor 2025 van Alphen aan den Rijn (Ipsos I&O) presenteert een feitelijke peiling en trendanalyse onder inwoners over leefbaarheid, veiligheid, digitale dreigingen, overlast en signalen van ondermijning.

• Wat wordt besloten/gevraagd: Er worden geen beleidsbesluiten of beleidsverzoeken gedaan; het rapport is uitsluitend een informatieve situatiebeschrijving en trendanalyse voor toekomstige beleidsvorming.

• Financiële impact: niet vermeld

• Aandachtspunten:

1. Leefbaarheids- en veiligheidsbeleving dalen licht, terwijl signalen van drugsgebruik, jeugdoverlast, verkeersoverlast en overlast door verwarde personen toenemen; dit vraagt om proactieve monitoring en samenwerking met partners.

2. Digitale veiligheid: stabiel totaal slachtofferschap, maar verschuiving naar account-hacking en online pesten; preventiegedrag verandert (minder traditionele maatregelen) en de preventiescore daalt.

3. Bijna de helft van de inwoners signaleert ondermijning, maar lage meldingsbereidheid (vooral door onzekerheid), demografische kluften en laag aangiftegedrag vragen om gerichte voorlichting en vertrouwenscontacten.

• Let op: dit is een groot document; voor details moet het origineel geraadpleegd worden.

• Onderwerp: De brief informeert de raad over het proces, de zeven veiligheidsvelden en de planning voor het opstellen van het Integraal Veiligheidsbeleid Alphen aan den Rijn 2027-2030.
• Wat wordt besloten/gevraagd: Het college informeert over de toepassing van het Kernbeleid Veiligheid (vijf fasen) en vraagt de raad mee te denken over de richtinggevende prioriteiten tijdens de consultatie in juni/juli 2026; de raad stelt later het definitieve IVB vast.
• Financiële impact: niet vermeld
• Aandachtspunten:
• Tijdsplanning en raadsrol: De raad wordt pas in juni/juli 2026 geconsulteerd tijdens de prioriteringsfase, met een definitieve vaststelling van het IVB in november/december 2026. Dit vraagt om tijdige voorbereiding door de fracties.
• Samenwerking partners: Het beleid wordt mede bepaald door externe partijen zoals politie, Openbaar Ministerie en Veiligheidsregio Hollands Midden. De afstemming met hun regionale beleidsdocumenten en prioriteiten is leidend voor de lokale invulling.
• Breed veiligheidsdomein en jaarlijkse uitvoering: Zeven veiligheidsvelden (van cyberveiligheid en ondermijning tot woonoverlast en jeugdcriminaliteit) moeten worden afgewogen. De gekozen prioriteiten vormen het kader voor de jaarlijkse uitvoeringsprogramma's, wat directe consequenties heeft voor de inzet van gemeentelijke middelen.
• Participatie inwoners: Inwonerservaringen worden opgehaald via de Veiligheidsmonitor 2025, maar er is geen uitgebreid participatietraject voorafgaand aan de prioritering beschreven. Dit kan relevant zijn voor de maatschappelijke draagkracht en herkenbaarheid van het beleid.

Onderwerp: Voorlopige agenda voor de commissievergadering FBPD op 7 juli 2026 met als hoofdonderwerpen het regionaal risicoprofiel en integrale veiligheidsbeleid 2027-2030.

Wat wordt besloten/gevraagd: Dit stuk bevat geen besluitvoorstel maar een tijdschema voor de vergadering. Tijdens de zitting worden debatten gevoerd over het regionaal risicoprofiel en de richtinggevende prioriteiten voor integraal veiligheidsbeleid 2027-2030, gepresenteerd door de burgemeester; concrete besluiten zullen daarop volgen.

Financiële impact: niet vermeld

Aandachtspunten:

• De behandelde onderwerpen betreffen de veiligheidsagenda voor 2027-2030, wat gevolgen kan hebben voor de prioritering en inzet van middelen binnen Veiligheidsregio Hollands Midden.
• De burgemeester presenteert beide punten, wat wijst op een sterke bestuurlijke sturing die door de commissie zal worden getoetst en mogelijk politieke discussies oproept over veiligheidsvoorrang.
• Inspreken is toegestaan maar onder strikte voorwaarden (aanmelding verplicht, maximaal één afgevaardigde per belangengroep), wat democratische participatie regelt maar ook beperkt.
• De vastgestelde prioriteiten vormen de basis voor toekomstig lokaal en regionaal veiligheidsbeleid en kunnen direct van invloed zijn op de leefomgeving en veiligheid van inwoners.

Onderwerp: De raad stelt de richtinggevende prioriteiten vast voor het Integraal Veiligheidsbeleid Alphen aan den Rijn 2027–2030 en geeft wensen aan voor het Regionaal Beleidsplan van Veiligheidsregio Hollands Midden.

Wat wordt besloten/gevraagd: De raad wordt gevraagd de vier strategische prioriteiten (grip op complexe zorg- en veiligheidsproblematiek, versterken informatiebeeld en regionale samenwerking bij ondermijnende criminaliteit, digitale weerbaarheid van kwetsbare doelgroepen, veilige wijken) vast te stellen voor het IVB 2027–2030. Daarnaast wordt gevraagd wensen en aandachtspunten aan te dragen voor het Regionaal Beleidsplan VRHM. Beide onderwerpen worden als hamerstuk naar de raadsvergadering van 9 juli 2026 gestuurd.

Financiële impact: niet vermeld

Aandachtspunten:

• Effect op inwoners en veiligheidsgevoel: De focus op digitale weerbaarheid voor kwetsbare groepen, veilige wijken en de aanpak van fietsdiefstal en vandalisme heeft directe gevolgen voor het dagelijks leven en het veiligheidsgewoon gevoel van inwoners.
• Haalbaarheid en regionale samenwerking: De uitvoering is afhankelijk van integrale afstemming tussen gemeente, politie, Veiligheidsregio en externe partners (zoals Stichting Dieren in Rampen), wat vraagt om heldere capaciteitsplanning en grensoverschrijdende coördinatie.
• Maatschappelijke thema’s en participatie: Specifieke aandachtspunten zoals dierenwelzijn bij crises, lage aangiftebereidheid en sociale cohesie vragen om een evenwichtige mix van preventie, repressie en maatschappelijke betrokkenheid.
• Politieke sturing en transparantie: De burgemeester zegt toe de conceptversie van het IVB in het najaar 2026 met de raad te delen, wat essentieel is voor tijdige politieke toetsing voordat het beleid definitief wordt vastgesteld.