← Alle vergaderingen
2 juli 2026

RC Financiën, bestuurlijk en publiek domein

Samenvatting van de vergadering

Deze vergadering staat volledig in het teken van de financiële afrekening van 2025, de tussentijdse bijstelling voor 2026 en de langetermijnkaders tot 2030. Het college presenteert een nadelig jaarresultaat van circa €6,3 miljoen en een dalend weerstandsvermogen van 0,9 onder de raadseis van 1,0. De raad wordt gevraagd diverse financiële kaders vast te stellen, waarbij concrete beleidskeuzes voor 2027-2030 door de verkiezingen nog uitgesteld blijven en dekking grotendeels als post materieel (PM) is aangeduid.

Onderwerpen om voor te bereiden:

1. Structureel tekort en weerstandsvermogen: De combinatie van het nadelige jaarresultaat 2025, het aanhoudende structurele tekort in de Voorjaarsnota 2026 en de onzekere dekking in de Kadernota 2027 vereist scherpe prioritering. Bereid vragen voor over de haalbaarheid van de voorgestelde reserve-omzettingen en de impact op beleidsruimte.

2. Jeugdhulp en sociaal domein: Het nadeel van €4,9 miljoen op jeugdhulp en het stijgende Wmo-budget zonder ruimte voor bezuinigingen vragen om aandacht. Bereid vragen voor over de betaalbaarheid, de regionale aansluiting per 2027 en de monitoring van het herstelprogramma.

3. Dekking Kadernota 2027 en PM-posten: Met een structureel tekort van €10,2 miljoen in 2027 en grotendeels PM-ramingen is concreet beleid nog niet vastgelegd. Bereid vragen voor over de timing van bezuinigingen/lastenverzwaringen en de afhankelijkheid van onzekere rijksuitkeringen en grondexploitaties.

Documenten (43)
Over deze pagina

De vergadering van RC Financiën, bestuurlijk en publiek domein op 2 juli 2026 behandelt het debat over de Jaarstukken 2025, de Voorjaarsnota 2026 en de Kadernota 2027, samen met diverse bijbehorende collegebesluiten. Technische vragen over deze stukken kunnen tot maandag 15 juni om 14.00 uur via het opgegeven format worden aangeleverd bij de griffie; de antwoorden volgen op maandag 29 juni. De vergadering vindt plaats van 19:30 tot 23:00 uur in vergaderkamer 3 onder voorzitterschap van K.M.H. van Dam.

Getekende overeenkomst ondersteuning 2022-2026

Hoofdstuk Niet samengevat Agendapunt: Achtergrondinformatie Kadernota Contractverlenging Tom in de Buurt 2027-2029 (3756953)

Dit document is niet samengevat — er is geen leesbare tekst gevonden (mogelijk een scan). Open het volledige document hieronder.

Raadsvoorstel Jaarstukken 2025

Hoofdstuk Agendapunt: 20.00-21.00 uur Debat Jaarstukken 2025 (3751067)
  • Onderwerp: Het raadsvoorstel betreft de vaststelling van de Jaarstukken 2025 van de gemeente Alphen aan den Rijn, inclusief het financiële resultaat en de voorgestelde bestemming daarvan.
  • Wat wordt besloten/gevraagd: De raad wordt gevraagd de Jaarstukken 2025 vast te stellen met een financieel resultaat vóór bestemming van circa € 6,3 miljoen nadelig en resultaatbestemmingen ter hoogte van circa € 5,8 miljoen, en het resterende resultaat na bestemmingen van circa € 12,1 miljoen nadelig uit de Algemene Reserve te onttrekken.
  • Financiële impact: Resultaat vóór bestemming: circa € 6,3 miljoen nadelig (ruim € 6,6 miljoen voordeliger dan de prognose in de begroting na wijziging). Resultaatbestemmingen: circa € 5,8 miljoen wordt toegevoegd aan reserves voor onderwijshuisvesting (€ 3,9 mln), nieuwkomers/Oekraïne (€ 1,4 mln), participatiewet (€ 0,26 mln), woonvisie (€ 0,1 mln), steenbreek (€ 0,015 mln) en gebiedsproces Oude Rijn (€ 0,143 mln). Het resultaat na bestemming bedraagt circa € 12,1 miljoen nadelig; dekking vindt plaats via onttrekking aan de Algemene Reserve.
  • Aandachtspunten:
  • De jeugdhulp kent een nadeel van € 4,9 miljoen door een sterke toename van declaraties in Q4 2025, bovenop de eerdere prognose uit de Najaarsnota 2025. Dit vraagt om blijvende aandacht voor de betaalbaarheid en haalbaarheid van jeugdzorg in eigen beheer.
  • De noodopvang voor Oekraïense vluchtelingen valt € 2,1 miljoen voordeliger uit dan geraamd door lagere kosten per bed en uitgebleven locaties. Omdat de gemeente tot maart 2026 verantwoordelijk blijft voor deze opvang, wordt € 1,4 miljoen gestort in de reserve Nieuwkomers voor afwikkeling en resterende huisvestingskosten.
  • Er is een onderbesteding van € 3,9 miljoen op onderwijsbeleid (voornamelijk onderwijshuisvesting) gerealiseerd; deze middelen worden toegevoegd aan de reserve onderwijshuisvesting voor toekomstige schoolinvesteringen en inrichting.
  • De invoering van de Participatiewet in balans ondervindt vertraging door afhankelijkheid van externe partijen; het resterende budget wordt meegenomen naar 2026, wat gevolgen kan hebben voor de tijdigheid van digitale dienstverlening aan inwoners.

Jaarstukken 2025

Hoofdstuk Agendapunt: 20.00-21.00 uur Debat Jaarstukken 2025 (3751067)
  • Onderwerp: Jaarstukken 2025 van de gemeente Alphen aan den Rijn met daarin de jaarrekening, financiële verantwoording en beleidsresultaten over het verslagjaar 2025.
  • Wat wordt besloten/gevraagd: Het college legt de jaarrekening 2025 voor met een nadelig resultaat van €6,3 miljoen en stelt €5,8 miljoen aan resultaatbestemmingen naar 2026 voor. Tevens wordt voorgesteld om in 2026 €50,3 miljoen uit bestemmingsreserves om te zetten naar de algemene reserve om de weerstandsratio te herstellen tot een ruim voldoende niveau (1,8). Daarnaast worden diverse beleidsbesluiten vastgelegd, waaronder het nieuwe inkoop- en aanbestedingsbeleid 2025–2029, verschuiving van het Warmteprogramma naar eind 2027, en de nota rechtmatigheid met een niet-acceptabele afwijking van €7,3 miljoen.
  • Financiële impact: Gerealiseerd jaarrekeningresultaat 2025: -€6,3 miljoen. Voorgestelde resultaatbestemmingen: €5,8 miljoen. Weerstandspositie daalt naar een ratio van 0,9 (onder de gewenste norm van 1,0), maar wordt via voorgestelde omzetting van bestemmingsreserves in 2026 gedekt en hersteld naar 1,8. Overige financiële mutaties omvatten onder meer een treasury-surplus van €791 duizend, een Vpb-aanslag van €251.718 op reclameopbrengsten en een OZB-stijging van 17,4%.
  • Aandachtspunten:
  • Jeugdhulp kampt met uitvoeringsproblemen en kostenoverschrijdingen (ca. €4,9 miljoen nadeel), wat leidde tot verscherpt toezicht en een herstelprogramma; de overdracht naar Oog voor Thuis is afgerond.
  • De financiële weerbaarheid van de gemeente staat onder druk door het negatieve resultaat en stijgende risico's; structurele dekking vereist omzetting van bestemmingsreserves in 2026.
  • Er is structureel te weinig ambtelijke capaciteit, wat vertraging veroorzaakt bij beleid, visies en verduurzaming, terwijl netcongestie de energietransitie verder bemoeilijkt.
  • De rechtmatigheidsverantwoording toont een niet-acceptabele afwijking van €7,3 miljoen door inkoopopdrachten die ten onrechte niet Europees zijn aanbesteed; de raad-grens bedraagt €10,06 miljoen.
  • Let op: dit is een groot document; voor details moet het origineel geraadpleegd worden.

Alphen ad Rijn Jaarstukken 2025 gestempeld door PWC’

Hoofdstuk Agendapunt: 20.00-21.00 uur Debat Jaarstukken 2025 (3751067)

Onderwerp: Jaarstukken 2025 van de gemeente Alphen aan den Rijn, gecontroleerd door PwC.

Wat wordt besloten/gevraagd: De raad wordt gevraagd de jaarrekening 2025 vast te stellen en circa €5,8 miljoen toe te voegen aan resultaatbestemmingen (onder meer voor de reserve onderwijshuisvesting en Nieuwkomersopvang). Daarnaast worden diverse beleidsbesluiten bekrachtigd, waaronder het Masterplan Gnephoek (ca. 5.600 woningen), het Integraal Beheerplan Openbare Ruimte, de Sociale visie 2025-2035 en de invoering van een zero-emissiezone per 1 januari 2027.

Financiële impact: Het jaarrekeningresultaat 2025 bedraagt €6,3 miljoen nadelig (voor resultaatbestemmingen), wat €6,6 miljoen gunstiger is dan de gewijzigde begroting. Resultaatbestemmingen bedragen circa €5,8 miljoen. De algemene reserve daalt naar €26,7 miljoen en het weerstandsvermogen zakt naar 0,9 (onder de raadseis van 1,0). Belastingtarieven worden verhoogd (OZB +17,4%, rioolheffing +8%, toeristenbelasting naar €2,50/€1,25). Dekking wordt gerealiseerd via resultaatbestemmingen en de algemene reserve; voor sommige projecten volgt dekking in de voorjaars-/najaarsnota 2026.

Aandachtspunten:

  • Jeugdhulp: uitvoering in eigen beheer leverde een nadeel van €4,9 miljoen op; overdracht naar Oog voor Thuis is gereed, maar blijvende kosten en regionale aansluiting vragen aandacht.
  • Weerstandsvermogen: daalt naar 0,9 onder de raadseis van 1,0 door een lagere algemene reserve en hogere risico-inschattingen; in begroting 2026 wordt €50,3 miljoen omgezet naar de algemene reserve.
  • Netcongestie & verduurzaming: het huidige jaarlijkse budget van €2,5 miljoen voor vastgoedverduurzaming is ontoereikend voor landelijke CO₂-doelstellingen; netbeheerders hanteren vanaf juli 2026 een wachtlijst voor kleinverbruikers.
  • Grondexploitaties & infra: voor de reconstructie Amerikalaan ontbreekt momenteel dekking door een verschil in reservemutaties; faseringsverschillen bij infraprojecten vereisen continue monitoring van stelposten en kapitaallastdekking.

Let op: dit is een groot document; voor details moet het origineel geraadpleegd worden.

Toelichting op besluit

Hoofdstuk Agendapunt: 21.00-22.00 uur Debat Voorjaarsnota 2026 (3796515)
  • Onderwerp: De Voorjaarsnota 2026 presenteert een tussentijdse rapportage over de uitvoering van het begrotingsjaar en stelt een positief budgettair resultaat van circa € 0,3 miljoen vast.
  • Wat wordt besloten/gevraagd: De raad wordt gevraagd in te stemmen met de Voorjaarsnota 2026 en bijlagen, deze door te sturen naar de Auditcommissie en ter vaststelling aan de raad, en de portefeuillehouder Financiën te machtigen voor noodzakelijke redactionele wijzigingen.
  • Financiële impact: Er wordt een voordelig begrotingsresultaat van circa € 0,3 miljoen ten opzichte van de primitieve begroting genoemd. Dekking of de specifieke bronnen van dit resultaat zijn in dit besluitformulier niet vermeld.
  • Aandachtspunten:
  • Dit vormt het eerste algemene bijstellingsmoment van de begroting 2026, waarbij per programma inhoudelijke afwijkingen en daaropvolgende beleidsaanpassingen worden toegelicht.
  • Het proces volgt artikel 6 van de Financiële verordening 2025: de Auditcommissie toetst eerst voordat de raad het besluit definitief vaststelt, wat ruimte biedt voor politieke sturing en controle.
  • De gedetailleerde mutaties in baten en lasten zijn opgenomen in hoofdstuk 3 van de Voorjaarsnota; dit besluitformulier bevat geen onderbouwing per programma of sector.

Raadsvoorstel Voorjaarsnota 2026

Hoofdstuk Agendapunt: 21.00-22.00 uur Debat Voorjaarsnota 2026 (3796515)
  • Onderwerp: Het raadsvoorstel betreft de vaststelling van de Voorjaarsnota 2026, die een tussentijdse bijstelling van de programmabegroting 2026 inhoudt met mutaties in baten, lasten en reserves.
  • Wat wordt besloten/gevraagd: De raad wordt gevraagd de Voorjaarsnota 2026 vast te stellen, waarmee de programmabegroting 2026 wordt gewijzigd met circa €70 miljoen aan hogere lasten en €37,1 miljoen aan hogere baten. Tevens wordt ingestemd met reserve-mutaties (circa €2 miljoen storting en €32,1 miljoen onttrekking), kennisgenomen van een bijstelling van investeringskredieten van circa €27,1 miljoen, en het netto voordelige saldo van circa €0,3 miljoen te verrekenen met de Algemene Reserve.
  • Financiële impact: De mutaties leiden tot een totaal van circa €609,3 miljoen aan lasten en €594,4 miljoen aan baten. Het resultaat is positief met circa €0,3 miljoen, dat wordt verrekend met de Algemene Reserve. Het structurele begrotingstekort bedraagt na alle mutaties €9,9 miljoen nadelig en het incidentele saldo €5,1 miljoen nadelig. Dekking: niet vermeld; de mutaties zijn onder meer afkomstig uit zelfstandige raadsbesluiten, de septembercirculaire 2025, CAO-vrijval en dividendaanpassingen.
  • Aandachtspunten:
  • Het structurele tekort van €9,9 miljoen blijft bestaan; dit is een belangrijke graadmeter voor de financiële gezondheid die door de provincie wordt getoetst.
  • De reserves worden fors onttrokken (€32,1 miljoen) terwijl slechts €2,0 miljoen wordt gestort, wat de financiële buffer van de gemeente verkleint.
  • Van de beleidsdoelstellingen voor 2026 ligt 84% volledig op koers en 15% met bijsturing nog binnen bereik, maar 1% loopt achter, wat voortgaande monitoring vereist.
  • De mutaties in het programma Betaalbaarheid (lasten dalen, baten stijgen) hebben directe gevolgen voor de financiële positie van kwetsbare inwoners en de uitvoerbaarheid van ondersteuningsmaatregelen.

Voorjaarsnota 2026

Hoofdstuk Agendapunt: 21.00-22.00 uur Debat Voorjaarsnota 2026 (3796515)

Onderwerp: De Voorjaarsnota 2026 bevat de begrotingswijzigingen, stand van zaken en beleidsbesluiten voor het collegejaar 2026.

Wat wordt besloten/gevraagd: De raad stelt de begrotingswijzigingen vast. Het college neemt zelfstandige besluiten over o.a. het Gnephoek-omgevingsplan, de samenvoeging van Thermen II en Alphen Vitaal tot één organisatie per 1 januari 2027, het verbeterprogramma ‘Grip op Jeugdhulp’, de invoering van een centrumregeling voor BVO Rijn en Braassem, en een extra OZB-verhoging van 10 procentpunten. Verscheidene mobiliteits- en vastgoedprojecten worden uitgesteld of bijgestuurd vanwege capaciteits- en financieringskrapte.

Financiële impact: Totale lasten €609,3 miljoen en baten €594,4 miljoen (totaalresultaat €-14,921 miljoen; structureel €-9,859 miljoen). Na de wijzigingen is de totale begroting gebalanceerd op €600,7 miljoen. Mutaties leiden tot circa €21,3 miljoen toegevoegde en €1,9 miljoen onttrokken reserves, €67,0 miljoen extra lasten en €37,1 miljoen extra baten in de exploitatie, en wijzigingen van €27,1 miljoen in investeringkredieten. Dekking wordt onder meer gevonden via de Algemene reserve, duurzaamheidsreserve, dividenduitkeringen (BNG €362.164, Alliander €1,972.301), Rijksbijdragen (o.a. Regio Deal Sierteeltregio €10 miljoen) en de voorgestelde OZB-verhoging. Voor sommige kostenposten (o.a. restafvalverwerking en gladheidsbestrijding bij extreme winter) is de definitieve dekking nog onzeker.

Aandachtspunten:

1. Het structurele tekort van €9,859 miljoen en de veranderde rijksuitkeringsystematiek (‘ravijnjaar’ 2026) maken structurele bezuinigingen en latere beleidskeuzes noodzakelijk.

2. Uitgebreide vertragingen in projecten door arbeidsmarktkrapte, netcongestie, juridische procedures en bodemproblemen; diverse beleidsdoelstellingen (restafvalvrij, RES 1.0, MJOP-bezuiniging) worden niet gehaald of vallen buiten het budget.

3. Stijgende kosten in afvalbeheer (€6,87/ton), openbare ruimte en energieprijzen, met risico’s op overschrijdingen bij gladheidsbestrijding, evenementenroutes en zwembadexploitaties.

4. Onzekerheid over langetermijnfinanciering voor vluchtelingenopvang post-RTB, jeugdhulpsegmenten Holland Rijnland (2027) en cultureel/onderwijsvastgoed, waarbij de definitieve bedragen afhankelijk blijven van regionale begrotingen of kadernota 2027.

Let op: dit is een groot document; voor details moet het origineel geraadpleegd worden.

Toelichting op besluit

Hoofdstuk Agendapunt: Achtergrondinformatie Voorjaarsnota Evaluatie woonvoorziening Hoorn 198 (3747974)
  • Onderwerp: Evaluatie van de pilot woonvoorziening Hoorn 198 en voorstel tot ambtelijk onderzoek naar vijfjarige voortzetting.
  • Wat wordt besloten/gevraagd: De raad wordt gevraagd kennis te nemen van de evaluatierapportage, in te stemmen met een ambtelijk onderzoek naar het standhouden van een vergelijkbare voorziening voor vijf jaar (eventueel op andere locatie), en toe te laten dat het lopende huurcontract maximaal één jaar wordt verlengd t/m 1 april 2027. Adviezen uit de evaluatie worden als strikte voorwaarden meegegeven, financiële gevolgen verwerkt in de voorjaarsnota 2026, en informatiebrieven naar de raad, omwonenden en directe buren goedgekeurd.
  • Financiële impact: De voorziening kost gemiddeld €8.544 per bewoner (ter vergelijking: MO €29.018 en Omw €56.275). Er is ca. €34.000 aan niet bestede POK-middelen uit 2025 beschikbaar voor huurverlenging. Bij voortzetting moet een alternatieve financiering worden gevonden, aangezien POK-middelen incidenteel en eindig zijn. De financiële gevolgen voor 2026 en 2027 worden als neutraal geschat en verwerkt in de voorjaarsnota 2026.
  • Aandachtspunten:
  • *Effect op inwoners & doorstroom*: De pilot heeft dak- en thuislozen effectief ondersteund en afglijden voorkomen, maar kan geen hoge zorg- of GGZ-behoeften aan. Doorstroom naar duurzame woonplekken blijft een knelpunt.
  • *Betaalbaarheid & structurele dekking*: De locatie is relatief goedkoop vergeleken met reguliere opvangvoorzieningen, maar is afhankelijk van tijdelijke POK-middelen; voortzetting vereist een nieuwe financieringsopzet.
  • *Juridisch & maatschappelijke acceptatie*: Verlenging vraagt om overleg met de omgeving en het opnieuw aanvragen van een omgevingsvergunning; raad, omwonenden en directe buren worden geïnformeerd via aparte brieven.

Collegebrief aan de raad Evaluatie van tijdelijke huisvesting voor Alphense inwoners op adres - Hoorn 198

Hoofdstuk Agendapunt: Achtergrondinformatie Voorjaarsnota Evaluatie woonvoorziening Hoorn 198 (3747974)
  • Onderwerp: Evaluatie van de tijdelijke huisvestingsvoorziening voor kwetsbare Alphense inwoners op locatie Hoorn 198 en het vervolg daarvan.
  • Wat wordt besloten/gevraagd: Het college informeert de raad over de positieve uitkomst van de pilot (16 plaatsingen, 7 uitstroom) en kondigt aan zelfstandig te onderzoeken of langdurige voortzetting haalbaar is én in januari een huurverlenging bij de huidige eigenaar aan te vragen onder strikte handhavingsvoorwaarden. Er wordt geen besluit of verzoek aan de raad voorgelegd.
  • Financiële impact: niet vermeld (wel wordt gesteld dat de financiering via POK-middelen eindig is en de locatie relatief goedkoop in vergelijking met MO/Omw).
  • Aandachtspunten:
  • *Doorstroom naar duurzame huisvesting*: De voorziening werkt als veilige haven, maar de doorstroom naar reguliere of duurzamere woonplekken blijft een grote zorg.
  • *Zorgkwalificatie & plaatsingscriteria*: De locatie kan geen hoge GGZ- of zorgbehoefte invullen; daarom wordt vanaf nu strenger geselecteerd op geschiktheid.
  • *Structurele financiering*: De pilot loopt via tijdelijke POK-middelen; bij voortzetting moet een nieuw, duurzaam financieringsalternatief worden gevonden.
  • *Omgevingsbelangen & handhaving*: Er zijn geen klachten uit de directe omgeving binnengekomen, maar het college benadrukt dat eventuele verlenging gepaard gaat met strakke handhavingsafspraken om overlast te voorkomen.

Getekende brief omwonenden Hoorn

Hoofdstuk Agendapunt: Achtergrondinformatie Voorjaarsnota Evaluatie woonvoorziening Hoorn 198 (3747974)
  • Onderwerp: Evaluatie van de tijdelijke opvanglocatie Hoorn 198 voor kwetsbare Alphense inwoners en het collegebesluit tot onderzoek naar mogelijke langere instandhouding.
  • Wat wordt besloten/gevraagd: Het college heeft besloten te onderzoeken of de voorziening voor langere tijd kan worden gehandhaafd en welke andere locaties daarvoor in aanmerking komen, en gaat in gesprek met de huidige eigenaar over verlenging van het huurcontract onder dezelfde voorwaarden en met strakke handhavingsafspraken.
  • Financiële impact: niet vermeld
  • Aandachtspunten:

Effect op kwetsbare doelgroep: De opvang wordt door bewoners ervaren als veilige haven die doorstroming naar zwaardere zorg of het strafrecht voorkomt, maar blijkt niet geschikt voor intensieve GGZ-zorg; hierop wordt vanaf nu strak gestuurd bij plaatsingen.

Impact op de directe omgeving: Er zijn geen klachten uit de buurt binnengekomen; een eerdere melding over langdurig buiten staan van containers is direct opgelost en handhavingsafspraken voor de omgeving blijven streng.

Beleidskader en haalbaarheid: Het voornemen sluit aan bij de in juli 2025 vastgestelde Sociale Visie, maar vereist een locatieonderzoek en onderhandelingen over contractverlenging die langer duren dan het huidige huurcontract toestaat.

Transparantie en participatie: Bewoners kunnen via e-mail de volledige evaluatie (PDF) opvragen en vragen stellen, wat de communicatie met de directe omgeving structureel regelt.

Definitieve versie Evaluatie pilot Hoorn 198

Hoofdstuk Agendapunt: Achtergrondinformatie Voorjaarsnota Evaluatie woonvoorziening Hoorn 198 (3747974)
  • Onderwerp: Evaluatie van de pilot tijdelijke woonvoorziening Hoorn 198 voor dak- en thuisloze spoedzoekers in Alphen aan den Rijn.
  • Wat wordt besloten/gevraagd: Advies om het huidige huurcontract met maximaal één jaar te verlengen en parallel onderzoek te doen naar een mogelijke voortzetting van de voorziening voor minimaal vijf jaar, inclusief uitbreiding van plekken voor vrouwen/moeders, vergroting van doorstroom via woningcorporaties, regionale samenwerking en alternatieve financiering.
  • Financiële impact: Totale begroting bedraagt €200.400 (2024) en €107.000 (2025), exclusief eenmalige verbouwing van €120.000. De werkelijke kosten in 2024 lagen op €198.181,44. De voorziening is relatief goedkoop vergeleken met Maatschappelijke Opvang (€29.018 p.p.) en Ondersteuning met Wonen (€56.275 p.p.), met een gemiddelde van €8.544 per plaatsing. Dekking/financiering loopt huidig via eindige POK-middelen; alternatieve dekking (o.a. MZ-budget en sub-regio bijdrage) wordt onderzocht.
  • Aandachtspunten:
  • *Maatschappelijk effect & participatie*: De voorziening voorkomt succesvol afglijden naar zwaardere zorg of strafrecht en biedt kwetsbare spoedzoekers regie, rust en verplichte ondersteuning, wat bijdraagt aan zelfredzaamheid en behoud van werk/opleidingen.
  • *Haalbaarheid & doorstroom*: Er is grote onzekerheid over doorstroom naar reguliere woningmarkt; uitbreiding tot max. 15 plekken wordt geadviseerd, maar veiligheidseisen voor vrouwen en moeder/kind-opvang vereisen extra onderzoek en expliciete veiligheidsborging.
  • *Betaalbaarheid & duurzaamheid*: Huur wordt deels verhaald op bewoners, maar structurele financiering ontbreekt na afloop van POK-middelen; invoering van een puntensysteem voor huur en zoektocht naar sub-regio bijdrage zijn nodig voor langdurige haalbaarheid.

Toelichting op besluit

Hoofdstuk Agendapunt: Achtergrondinformatie Voorjaarsnota Begrotingstechnische wijzigingen STROOM (voormalig Energietransitiehuis) (3751681)
  • Onderwerp: Begrotingstechnische aanpassingen voor de projectbudgetten van STROOM (voormalig Energietransitiehuis) om externe subsidie en gereserveerde middelen formeel te verwerken en cofinanciering van energietransitie-initiatieven mogelijk te maken.
  • Wat wordt besloten/gevraagd: De raad wordt gevraagd de financiële gevolgen op te nemen in de voorjaarsnota 2026 via een begrotingswijziging. Concreet worden projectbudget PJ0407 verhoogd met €700.000 (voor onderwijs, samenwerking en projectmanagement binnen het HCA-deelakkoord 2025-2027) en projectbudget PJ0387 verhoogd met €415.000 (voor cofinanciering van externe initiatieven rond werken, leren en innoveren). De precieze voorwaarden en vorm voor het verstrekken van deze financiering aan netwerkinitiatieven worden nader door het college uitgewerkt.
  • Financiële impact: PJ0407: €700.000 (gedekt door €600.000 subsidie Provincie Zuid-Holland en €100.000 cofinancieringsfonds GR Holland Rijnland). PJ0387: €415.000 (gedekt uit resterende middelen van de eerder toegekende €825.000 incidenteel voor 'hbo-Bidbook', gereserveerd in de Reserve Economie). Het betreft een neutrale, technische wijziging waarbij lasten en baten van programma 5 evenredig stijgen; er ontstaan geen nieuwe gemeentelijke lasten.
  • Aandachtspunten:

1. *Transparantie en bestedingsvoorwaarden*: De middelen zijn gereserveerd, maar de selectiecriteria en voorwaarden voor cofinanciering van netwerkinitiatieven (bijv. 'Energie op wielen' of 'Challenge Based Learning') worden nog door het college bepaald; politiek toezicht op deze invulling is relevant.

2. *Arbeidsmarkt en onderwijs*: De investering richt zich expliciet op het aansluiten van mbo/hbo/wo-opleidingen op de praktijk, wat direct invloed heeft op de beschikbaarheid en betaalbaarheid van groene vakmensen in de regio.

3. *Haalbaarheid multiplier-effect*: Het beleid streeft naar een financieel multiplier-effect door samenwerking met externe partners; het is politiek relevant om te toetsen of deze cofinanciering daadwerkelijk leidt tot meetbare verduurzaming en economische veerkracht in Alphen aan den Rijn.

4. *Politieke focus*: Omdat het een budgettechnische herindeling is zonder nieuwe lasten, verschuift de politieke aandacht van financiering naar inhoudelijke uitvoering, monitoring en verantwoording door het college.

Begroting Deelakkoord

Hoofdstuk Agendapunt: Achtergrondinformatie Voorjaarsnota Begrotingstechnische wijzigingen STROOM (voormalig Energietransitiehuis) (3751681)
  • Onderwerp: Begroting en financieringsopzet voor het deelakkoord Human Capital EBZ Energietransitie, gericht op levenslang leren, technische promotie en inclusieve arbeidsparticipatie in samenwerking met een breed netwerk van partners.
  • Wat wordt besloten/gevraagd: Goedkeuring van de begroting en uitvoeringsstructuur voor het deelakkoord dat zich richt op het opzetten en borgen van een leeromgeving voor de energietransitie en techniek. Het voorstel omvat financiering voor instrumenten, modules, LLO (Leer Op Locatie), praktijkruimtes, coordinatie, governance en communicatie. Doelstellingen zijn werkgevers ondersteunen bij arbeidsinzet, werknemers faciliteren in ontwikkeling, meer jongeren naar de techniek trekken en inclusiviteit bevorderen via samenwerking tussen gemeente, onderwijsinstellingen, ondernemers en maatschappelijke organisaties (o.a. Rijnvicus, Energiek Alphen).
  • Financiële impact: De totale begroting/subsidie over de periode 2025-2027 bedraagt € 2.712.960. Er wordt verwezen naar een minimale subsidiebegroting van € 70.000 in 2025 en additionele regionale cash financiering van € 600.000. Dekking wordt gevormd door een mix van dragers: ondernemers, gemeente Alphen aan den Rijn, onderwijsinstellingen (o.a. mboRijnland, Haagse Hogeschool, TU Delft), sociaal ondernemingsfonds Rijnvicus en het Energietransitiehuis. Het subsidiepercentage van de jaarlijkse begroting daalt naar verwachting van 36% (2025) naar 16% (2027). Een eenduidige jaarlijkse verdeling per post is niet uit de aangeleverde fragmenten af te leiden.
  • Aandachtspunten:

1. Sociale impact en participatie: Het programma koppelt technische ontwikkeling expliciet aan inclusie (via Rijnvicus) en maatschappelijke thema’s zoals energiearmoede, wat direct relevant is voor lokale kwetsbare groepen en de bredere transitiedoelstellingen.

2. Draagvlak en governance: De uitvoering draait op een complexe triple-helix-samenwerking. Politiek toezicht op het functioneren van de werkgroep HCA, de stuurgroep en de kostenverdeling tussen publieke en private partners is essentieel voor helderheid en accountability.

3. Financiële duurzaamheid: Het model verschuift naar toenemende medefinanciering door partners (dalend subsidiepercentage). Dit vraagt om tijdige borging van de structurele bijdragen van onderwijs en ondernemers na afloop van de subsidiefase.

4. Haalbaarheid en meetbaarheid: De koppeling aan energietransitievoorlichting en technische promotie is maatschappelijk sterk, maar de concrete effecten op arbeidsmarktparticipatie en leeropbrengsten zullen afhankelijk zijn van de uitvoeringssnelheid en het bereik van de praktijkruimtes en modules.

Kompas_EnergieTransitieHuis

Hoofdstuk Agendapunt: Achtergrondinformatie Voorjaarsnota Begrotingstechnische wijzigingen STROOM (voormalig Energietransitiehuis) (3751681)
  • Onderwerp: Het Kompas EnergieTransitieHuis (2025–2027) schetst de programmatische kaders, werkwijze en uitvoeringsdoelen voor het realiseren van een wendbaar regionaal ecosysteem rond de energietransitie.
  • Wat wordt besloten/gevraagd: In januari 2025 is een deelakkoord Human Capital vastgesteld. Het kompas legt de programmatische opzet voor de periode 2025–2027 vast, met als gezamenlijk doel in 2027 een wendbaar regionaal ecosysteem te realiseren voor werken, leren en innoveren rond de energietransitie. De aanpak is vraaggestuurd, adaptief en sluit aan bij zeven nationale klimaatmissies, vier doorsnijdende versnellers, het provinciale deelakkoord en de Human Capital Agenda Zuid-Holland.
  • Financiële impact: niet vermeld
  • Aandachtspunten:
  • De werkwijze is sociocratisch (besluitvorming via consent, themakringen en dubbele koppeling) en maakt gebruik van een vraaggestuurd programmeren via de ‘Energieke Rotonde’ in plaats van een top-down aanpak.
  • Er zijn kwantitatieve beleidsdoelen gesteld voor 2025–2027: circa 500 deelnemers aan leeromgevingen en 50 werkgevers die hun organisatiecultuur versterken, met monitoring gericht op gedragsverandering en maatschappelijke impact.
  • Het document fungeert expliciet als adaptief handvat dat ruimte biedt voor aansluiting bij andere transitievraagstukken (zoals mobiliteit, circulariteit en woningbouw) en uitgroei tot een breed Transitiehuis Groene Hart.
  • Let op: dit is een groot document; voor details moet het origineel geraadpleegd worden.

Begrotingswijziging STROOM (voormalig) Energietransitiehuis

Hoofdstuk Agendapunt: Achtergrondinformatie Voorjaarsnota Begrotingstechnische wijzigingen STROOM (voormalig Energietransitiehuis) (3751681)
  • Onderwerp: Een begrotingswijziging voor het voorjaar van 2026 om €415.000 beschikbaar te stellen voor cofinanciering van energietransitie-initiatieven via STROOM (voormalig Energietransitiehuis).
  • Wat wordt besloten/gevraagd: Het projectbudget PJ0387 ‘Oprichting Energietransitiehuis’ wordt met €415.000 verhoogd om cofinanciering toe te kennen aan kansrijke externe initiatieven en samenwerkingsprojecten op het gebied van werken, leren en innoveren rond de energietransitie.
  • Financiële impact: De wijziging is exploitatie- en balansneutraal met uitgaven en baten van elk €415.000. De dekking wordt verkregen uit resterende middelen van €825.000 incidenteel uit de Begroting 2025 (X018), die momenteel gereserveerd staan in de Reserve Economie.
  • Aandachtspunten:
  • *Doelgerichtheid en sturing*: Het bedrag is specifiek bedoeld voor cofinanciering van externe projecten met een multiplier-effect; politieke bewaking is nodig om te waarborgen dat alleen kansrijke initiatieven worden gesteund.
  • *Bron dekking*: De financiering komt uit een incidentele post uit 2025; bij vertragingen of onvoorzienede uitgaven in de uitvoering van STROOM kan dit de beschikbare ruimte voor andere economische taken aantasten.
  • *Maatschappelijk effect*: De inzet richt zich op werken, leren en innoveren rond de energietransitie, wat bijdraagt aan regionale economische ontwikkeling, maar het concrete aantal gesteunde projecten of de directe impact op inwoners is niet uitgewerkt.
  • *Transparantie reserves*: Hoewel de wijziging neutraal is voor de exploitatie, verandert de samenstelling van de Reserve Economie en de sluitrekening bestemmingsreserves; dit vereist heldere communicatie over de langetermijnfinanciering van STROOM.

Toelichting op besluit

Hoofdstuk Agendapunt: Achtergrondinformatie Voorjaarsnota Budgettair neutrale begrotingswijziging t.b.v. Kamers met Aandacht (3741786)
  • Onderwerp: Een budgettair neutrale begrotingswijziging voor de voortzetting van de subsidie aan Stichting Kamers met Aandacht in 2026, gefinancierd door drie Rijnstreek-gemeenten.
  • Wat wordt besloten/gevraagd: Het college vraagt de raad om: (1) de budgettair neutrale mutatie voor de Kamers met Aandacht-subsidie 2026 in de Voorjaarsnota te verwerken; (2) toekomstige verlengingen van het mandaat aan Alphen aan den Rijn namens Kaag en Braassem en Nieuwkoop te accepteren; en (3) in te stemmen met de administratieve verwerking van eventuele toekomstige bijdragen uit het Actieplan Voorkomen Dakloosheid.
  • Financiële impact: Totale subsidie voor 2026 bedraagt €60.040 (incl. btw). Gemeenten Nieuwkoop en Kaag en Braassem dragen elk €10.007 bij. Het resterende Alphense deel van €40.026 wordt gedekt uit de Stelpost Demografische Ontwikkeling. De mutatie is budgettair neutraal.
  • Aandachtspunten:
  • Maatschappelijke urgentie: Dak- en thuisloosheid onder jongeren (18-27 jaar) raakt in Alphen aan den Rijn 27 jongeren met uiteenlopende problematiek zoals huurschulden, verslaving of huiselijk geweld; passende oplossingen zijn noodzakelijk.
  • Realistische doelen: De oorspronkelijke streefdoelen voor matches bleken te hoog; de subsidie is daarom aangepast naar 6 matches in 2026, gebaseerd op de gebleken uitvoeringssnelheid (8 matches in ca. 2,5 jaar).
  • Bestuurskundige afstemming: Het mandaat voor subsidieverlening aan Alphen aan den Rijn wordt verlengd tot na 30 juni 2026, wat toekomstige besluitvorming versnelt maar wel de uitvoerende rol van één gemeente versterkt.

Toelichting op besluit

Hoofdstuk Agendapunt: Achtergrondinformatie Voorjaarsnota Subsidie Lokale opvang De Binnenvest 2026 (3756586)
  • Onderwerp: Vaststelling van de jaarlijkse subsidie voor lokale opvang aan Stichting De Binnenvest voor 2026.
  • Wat wordt besloten/gevraagd: Het college stelt het subsidiebedrag voor 2026 vast en verwerkt de neutrale financiële consequenties in de voorjaarsnota 2026 van Maatschappelijke Zorg, waarmee Stichting De Binnenvest namens de Rijnstreek-gemeenten (Nieuwkoop, Kaag en Braassem en Alphen aan den Rijn) de opvangtaak kan uitvoeren.
  • Financiële impact: Totaalbedrag: € 1.491.826,54. Dekking: € 1.300.000,- uit de begroting Maatschappelijke Zorg 2026 en € 191.826,54 uit het overschot van deze begroting. De financiële consequenties zijn neutraal.
  • Aandachtspunten:
  • Effect op inwoners: De subsidie borgt de continuïteit en beschikbaarheid van passende opvang voor dak- en thuisloze inwoners, zodat tijdige toegang tot een veilige plek en hersteltrajecten gewaarborgd blijft.
  • Regionale samenwerking en mandaat: Drie gemeenten bundelen hun budgetten; het college van Alphen aan den Rijn stelt het bedrag vast op basis van een mandaat, wat relevant is voor de afstemming tussen gemeentelijke beleidskeuzes en regionale uitvoering.
  • Afhankelijkheid van externe middelen: Het subsidiebedrag wordt bepaald door beschikbare rijksmiddelen, de gezamenlijke bekostiging per inwoner en ontwikkelingen van het voorgaande jaar; wijzigingen hierin kunnen direct invloed hebben op de omvang en samenstelling van de opvang.
  • Toezicht en verantwoording: De uitvoering ligt bij Stichting De Binnenvest, die periodiek rapporteert over resultaten en bestedingen conform de subsidieregeling 2023–2029; politieke aandacht is er voor de effectiviteit van deze opvang en de monitoring van de uitgaven.

Voorlopige subsidiebeschikking Stichting de Binnenvest 2026

Hoofdstuk Agendapunt: Achtergrondinformatie Voorjaarsnota Subsidie Lokale opvang De Binnenvest 2026 (3756586)
  • Onderwerp: De gemeente Alphen aan den Rijn verleent Stichting de Binnenvest een voorlopige subsidie voor de lokale opvang in de Rijnstreek in 2026.
  • Wat wordt besloten/gevraagd: Het college besluit tot het verlenen van een voorlopige subsidie aan Stichting de Binnenvest voor de uitvoering van Opvang Rijnstreek 2026. Hierbij is instemming gegeven met het gevraagde bedrag en zijn afspraken gemaakt over de uitbreiding van opvangplekken (minimaal twee, maximaal vier, waaronder gezinsplekken) om hotelplaatsingen af te bouwen. Daarnaast wordt vastgelegd dat vanaf 2027 de nadruk ligt op het opstellen van een afbouwplan voor de Maatschappelijke Opvang en op het ontwikkelen van preventieve maatregelen tegen dakloosheid in de regio.
  • Financiële impact: Totaalbedrag € 1.491.826,54. Uitbetaling bestaat uit vier kwartaalvoorschotten van elk € 354.308,80 (95%) en een resterende 5% (€ 74.591,33) na definitieve vaststelling in 2027. Dekking van de subsidie is niet vermeld.
  • Aandachtspunten:

1. Betaalbaarheid & kwaliteit opvang: De uitbreiding met maximaal vier plekken (waaronder gezinsplekken) moet geleidelijk leiden tot afbouw van dure hotelplaatsingen, wat direct invloed heeft op de leefomstandigheden en kostenstructuren voor kwetsbare inwoners.

2. Beleidsverschuiving naar preventie: Er wordt expliciet gesteld dat er in de Rijnstreek nog onvoldoende inzet is op het voorkomen van dakloosheid terwijl de vraag stijgt; dit vereist een versnelde, gezamenlijke aanpak met ketenpartners en vraagt om haalbare preventiemodellen.

3. Administratieve last & transparantie: De stichting moet voldoen aan strenge jaarlijkse verantwoordingseisen (financieel, inhoudelijk, WNT-toets) en monitoring op specifieke indicatoren (zelfredzaamheid, uitstroom, doelgroepkenmerken), wat de uitvoeringslast verhoogt maar wel borg staat voor maatschappelijke effecten.

4. Continuïteit & sociale gevolgen: Er kunnen geen rechten aan deze beschikking worden ontleend voor toekomstige jaren; dit maakt langetermijnplanning voor de stichting en stabiliteit voor cliënten afhankelijk van jaarlijkse subsidietenders.

Toelichting op besluit

Hoofdstuk Agendapunt: Achtergrondinformatie VoorjaarsnotaSubsidieregeling Regio Deal Sierteeltregio (3746866)
  • Onderwerp: Het instellen van een subsidieregeling en het vaststellen van de uitvoeringskaders voor het uitkeren van Rijksmiddelen ter versterking van de brede welvaart in de Sierteeltregio.
  • Wat wordt besloten/gevraagd: Het college vraagt de raad in te stemmen met de Subsidieregeling Regio Deal Sierteeltregio en het bijbehorende digitale aanvraagformulier, de regeling per 1 januari 2026 open te stellen in drie aanvraagperiodes, de Stuurgroep als bindende adviescommissie in te stellen, het beslissen over subsidieaanvragen te mandateren aan de Sectormanager Ruimtelijk en Economische Ontwikkeling, en een projectbudget van €9.700.000 (incl. BTW) voor subsidies en €248.000 (excl. BTW) voor de regiokassiersfunctie beschikbaar te stellen.
  • Financiële impact: Projectbudget subsidie: €9.700.000 (incl. BTW). Budget regiokassiersfunctie: €248.000 (excl. BTW), gedekt vanuit de toegewezen €10.000.000 (incl. BTW) van de SPUK Regio Deals 6e tranche (waarvan €300.000 incl. BTW voor uitvoering en VAT-kosten). De financiële gevolgen worden neutraal verwerkt in de Begroting 2026 via een technische begrotingswijziging. Externe inhuurkosten zijn geraamd op €62.000 (excl. BTW) per jaar, afhankelijk van het aantal ingediende aanvragen.
  • Aandachtspunten:
  • Bindend advies Stuurgroep: De Stuurgroep fungeert als bindende adviescommissie, wat de feitelijke besluitvorming over subsidietoekenningen grotendeels naar een regionaal samenwerkingsorgaan verlegt en de invloed van het lokale college/raad beperkt.
  • Cofinancieringseis van 50%: Aanvragers moeten aantoonbaar 50% van de projectkosten zelf dragen. Dit kan de haalbaarheid voor kleinere initiatieven of organisaties met beperkte financiële ruimte belemmeren en de samenstelling van deelnemende partijen beïnvloeden.
  • Verdeling en timing: Middelen worden op volgorde van binnenkomst toegekend binnen vaste deelplafonds per programmalijn. Dit kan leiden tot ongelijkmatige verdeling over de drie Greenportregio’s en druk op initiatiefnemers om snel te schakelen, terwijl projecten uiterlijk eind 2029 moeten zijn afgerond.

Toelichting op besluit

Hoofdstuk Agendapunt: Achtergrondinformatie Voorjaarsnota Vaststellen programma en overzicht voorzieningen in de huisvesting onderwijs 2026 ( 3619858)
  • Onderwerp: Vaststelling van het programma en overzicht voor de voorzieningen in de onderwijshuisvesting voor het kalenderjaar 2026.
  • Wat wordt besloten/gevraagd: Het college vraagt de raad het programma en overzicht van toegekende en afgewezen huisvestingsvoorzieningen voor scholen in 2026 vast te stellen, de financiële gevolgen via de Voorjaarsnota 2026 in de begroting op te nemen en de schoolbesturen hiervan formeel in kennis te stellen. Het programma formaliseert de financiële vergoedingen voor aanvragen van schoolbesturen, zoals nieuwbouw/uitbreiding, tijdelijke huisvesting, huurvergoedingen sportterreinen en financiële/materiële gelijkstelling.
  • Financiële impact: Totale vast te stellen bedrag: € 7.578.540,10. Dit bestaat uit € 7.555.540,10 voor toegekende voorzieningen (o.a. vervangende nieuwbouw Eben Haezer, in stand houden wissellocatie Marsdiep en eerste inrichting), € 15.000,00 voor huurvergoeding sportterreinen en € 8.000,00 voor financiële/materiële gelijkstelling. Bedragen zijn gebaseerd op prijspeil 2025. Posten zoals 'Gebouwenwissel Het Palet' en 'Onderwijslocatie IBS Hakiem' staan als 'p.m.' (niet nader gespecificeerd). De kredieten voor voorbereiding en bouw moeten via een begrotingswijziging worden geraamd; rente en afschrijving worden verrekend met de toevoeging aan de reserve onderwijshuisvesting.
  • Aandachtspunten:

1. *Risico asbestsanering*: Bij basisschool De Tamboerijn wordt asbestsanering tijdelijk door het schoolbestuur voorgefinancierd. Alleen als deze kosten binnen het beschikbare investeringskrediet vallen, worden ze gedekt; anders moet een andere vergoedingsregeling worden gevonden. Dit raakt aan de financiële verdeling van risico's tussen gemeente en schoolbesturen.

2. *Begrotingszekerheid*: Door de 'p.m.-bedragen' en het feit dat bouw- en voorbereidingskredieten eerst via een begrotingswijziging moeten worden geraamd, is de definitieve financiële afwikkeling op dit moment nog niet volledig vastgelegd.

3. *Bestuurlijke verhoudingen*: De gemeente stelt het programma vast na overleg met schoolbesturen, maar houdt de eindbeslissing en financiële regie. Dit raakt aan de balans tussen gemeentelijk toezicht/financiering en de zelfstandigheid van schoolbesturen in huisvestingszaken.

4. *Langetermijninvesteringen*: De omvangrijke kredieten voor vervangende nieuwbouw en het structureel in stand houden van wissellocaties tonen aan dat de gemeente langdurig gebonden is aan infrastructuuruitgaven, wat gevolgen heeft voor de toekomstige begrotingsruimte en onderwijskwaliteit.

Programma voorzieningen in de Huisvesting 2026

Hoofdstuk Agendapunt: Achtergrondinformatie Voorjaarsnota Vaststellen programma en overzicht voorzieningen in de huisvesting onderwijs 2026 ( 3619858)
  • Onderwerp: Dit raadsstuk betreft het jaarlijkse Programma voorzieningen in de huisvesting van het onderwijs voor 2026, waarin de geraamde uitgaven voor schoolgebouwen, sportterreinen en specifieke tegemoetkomingen worden vastgesteld.
  • Wat wordt besloten/gevraagd: De raad dient dit programma vast te stellen. Het bevat een overzicht van alle aangevraagde en toegekende voorzieningen (zoals tijdelijke huur, vervangende nieuwbouw, gebouwenwissels en eerste inrichting), vergoedingen voor huur van sportterreinen voortgezet onderwijs en een tegemoetkoming voor liftonderhoud aan specifieke schoolwoningen. Als bijlage wordt het overzicht met afgewezen aanvragen inclusief redenen gevoegd.
  • Financiële impact: Totale geraamde kosten: € 7.578.540,10 (prijspeil 2025). Samengesteld uit € 7.555.540,10 voor huisvestingsvoorzieningen (o.a. vervangende nieuwbouw Eben Haezer, tijdelijke locaties en in stand houden locatie Marsdiep), € 15.000 voor huurvergoedingen sportterreinen voortgezet onderwijs, en € 8.000 voor financiële en materiële gelijkstelling (liftonderhoud). Dekking wordt niet vermeld.
  • Aandachtspunten:

1. Ruimtedruk op scholen: Meerdere basisscholen hebben tijdelijke huisvesting nodig door groeiende leerlingaantallen, wat wijst op structurele spanning in de beschikbare schoolruimte en mogelijk effect heeft op de onderwijskwaliteit en leefomgeving van inwoners.

2. Financiële haalbaarheid voor schoolbesturen: Bij sommige voorzieningen (bijv. asbestsanering bij De Tamboerijn) moeten schoolbesturen kosten voorfinancieren met uitzicht op latere terugbetaling, wat hun liquiditeit en betaalbaarheid kan beïnvloeden.

3. Sociale gevolgen van beperkte tegemoetkomingen: De vergoeding voor liftonderhoud geldt alleen voor twee specifieke panden die bij de bouw al een liftschacht kregen voor toekomstige woningbestemming; dit roept vragen op over gelijke behandeling en transparantie in gemeentelijke compensatiebeleid.

4. Onderwijskundige voorrang boven ruimtelijke standaard: De gebouwenwissel tussen Het Palet en Rehobothschool wordt mogelijk gemaakt omdat doorverwijzen naar leegstand onderwijskundig niet wenselijk is, wat laat zien dat gemeentelijk ruimtebeleid soms moet wijken voor pedagogische afwegingen en de haalbaarheid van schaalvoordelen.

Toelichting op besluit

Hoofdstuk Agendapunt: Achtergrondinformatie Voorjaarsnota Inkoop implementatie Wet versterking regie volkshuisvesting (3781007)
  • Onderwerp: Beschikbaar stellen van een projectbudget voor de inkoop van externe expertise ter implementatie van de Wet versterking regie volkshuisvesting.
  • Wat wordt besloten/gevraagd: De raad wordt gevraagd een eenmalig projectbudget van € 227.000,- beschikbaar te stellen om tijdig met de implementatie van de wet (inwerkingtreding 1 januari 2027) te starten, gedekt door onttrekking aan de Algemene reserve, en de financiële gevolgen bij de Voorjaarsnota 2026 in de Begroting 2026 te verwerken.
  • Financiële impact: € 227.000,- eenmalig projectbudget, gedekt door onttrekking aan de Algemene reserve (voortvloeiend uit reeds ontvangen rijksubsidie via Decembercirculaire 2025). De mutatie heeft neutrale gevolgen voor het begrotingssaldo 2026 en leidt tot een technische verhoging van lasten- en batentotaal plus een reserve-mutatie.
  • Aandachtspunten:
  • *Haalbaarheid & data-infrastructuur*: De gemeente beschikt niet over actuele cijfers of een woonzorgvisie, waardoor een nieuw woon- en woonzorgbehoefteonderzoek en externe expertise noodzakelijk zijn voor het wettelijk verplichte volkshuisvestelijk programma.
  • *Betaalbaarheid & sociale gevolgen*: Het te ontwikkelen programma moet vertaald worden naar prestatieafspraken met woningcorporaties en richt zich expliciet op betaalbare woningen voor starters, ouderen en speciale doelgroepen, wat directe impact heeft op de lokale woningmarkt en leefbaarheid.
  • *Inkoopproces & politiek toezicht*: De implementatie verloopt via een meervoudige onderhandse aanbesteding; politieke aandacht is relevant voor de inhoudelijke kaders van het bureau-opdracht en de latere vertaling naar afspraken met woningcorporaties.
  • *Financiële techniek & besluitvorming*: Het vooruitlopen op de reguliere resultaatbestemming (juli 2026) door middel van een reserve-onttrekking is een technische constructie; de raad wordt in juli 2026 alsnog gevraagd het rekeningresultaat formeel te bestemmen.

Gemeentefonds decembercirculaire 2025

Hoofdstuk Agendapunt: Achtergrondinformatie Voorjaarsnota Inkoop implementatie Wet versterking regie volkshuisvesting (3781007)

Onderwerp: De decembercirculaire 2025 informeert gemeenten over de definitieve stand, mutaties en verdeling van het gemeentefonds voor jaarafsluiting 2025, met een geldigheidsduur tot 1 juli 2026.

Wat wordt besloten/gevraagd: De circulaire bevat geen nieuwe beleidsbesluiten of accresramingen, maar stelt de definitieve gemeentefondsuitkeringen voor 2025 vast op basis van de Najaarsnota. Het betreft een technische uitwerking van mutaties in de algemene uitkering en decentralisatie-uitkeringen, inclusief verdeling per gemeente, aanpassing van uitkeringsfactoren en eenheidsbedragen, en informatie over voorschotbetalingen en pilots. Alle bedragen zijn voorwaardelijk aan parlementaire goedkeuring.

Financiële impact:

  • Algemene uitkering 2025: € 42.182.379 duizend (met mutaties o.a. +€ 48,8 miljoen Wet Versterking regie volkshuisvesting en -€ 10 miljoen herstel ‘weeffout’ Jeugdzorg).
  • Decentralisatie-uitkering: stijgt van € 5,33 naar € 5,52 miljard door circa veertig mutaties (o.a. € 40 miljoen sociaal ontwikkelbedrijven, € 33 miljoen meerkosten Oekraïne, € 29,1 miljoen Nij Begun).
  • Uitkeringsfactor: stijgt van 1,486 naar 1,491; vast bedrag daalt naar € 979.230,12.
  • CDOKE-uitkering 2026: bedraagt definitief € 666.340.444.
  • Dekking: niet vermeld (alleen onder voorbehoud van parlementaire besluitvorming).

Aandachtspunten:

1. De algemene uitkering is vrij besteedbaar; genoemde mutaties in decentralisatie-uitkeringen zijn illustratief en vormen geen verplichte oormerkking, maar worden verdeeld via specifieke sleutels (o.a. op basis van inwonersaantal of doelgroepomvang).

2. Er worden geen nieuwe accresramingen gegeven; het accres 2025 blijft zoals in de meicirculaire vastgesteld.

3. Voorschotbetalingen voor 2023 t/m 2026 worden aangepast met betaaldata vanaf 6 januari 2026; uit voorschotten kunnen geen rechten worden afgeleid.

4. De circulaire is primair gericht op tijdige jaarafsluiting en bevat uitsluitend technische/financiële verdelingen zonder onderliggende motivering, indexatiegrondslagen of uitvoeringsrichtlijnen.

Let op: dit is een groot document; voor details moet het origineel geraadpleegd worden.

Toelichting op besluit

Hoofdstuk Agendapunt: 22.00-23.00 uur Debat Kadernota 2027 (3796517)
  • Onderwerp: Het besluitformulier betreft de voorstel tot instemming met en doorzending van de Kadernota 2027 naar de raad ter vaststelling.
  • Wat wordt besloten/gevraagd: Het college stemt in met de Kadernota 2027 en draagt deze voor aan de gemeenteraad voor definitieve vaststelling op 9 juli 2026, met mandaat aan de portefeuillehouder Financiën om eventuele tekstuele wijzigingen te verwerken.
  • Financiële impact: Structureel tekort van -€ 10.161 (2027), -€ 5.677 (2028), -€ 3.563 (2029) en -€ 2.007 (2030) in duizenden euro's; incidenteel tekort van -€ 5.574 (2027), -€ 5.448 (2028), -€ 4.223 (2029) en -€ 4.223 (2030). Totale kadernota-saldi lopen op van -€ 15.735 (2027) naar -€ 6.230 (2030). Dekking is voor alle jaren aangeduid als 'Pm' (post materieel); een structureel evenwicht in de periode 2027-2030 is nog niet bereikt.
  • Aandachtspunten:

1. Door de gemeenteraadsverkiezingen van 18 maart 2026 en de daaropvolgende coalitieonderhandelingen is er in deze kadernota geen nieuw beleid opgenomen; beleidskeuzes voor 2027-2030 moeten nog door het nieuwe college worden uitgewerkt.

2. De financiële kaders zijn sterk onzeker vanwege nog onbekende uitkeringen uit het gemeentefonds (pas bekend na de meicirculaire in begin juni 2026) en een groot aantal PM-ramingen voor andere posten.

3. Er is nog geen structureel evenwicht gerealiseerd; dit vereist verdere politieke besluitvorming over bezuinigingen of lastenverschuivingen om de begroting in 2029-2030 sluitend te krijgen.

4. Autonome en onontkoombare kostenstijgingen (loonkosten, OZB, gemeentefonds, subsidies, investeringen) worden ten laste van het begrotingssaldo gebracht, wat de beschikbare beleidsruimte verder beperkt.

Raadsvoorstel Kadernota 2027

Hoofdstuk Agendapunt: 22.00-23.00 uur Debat Kadernota 2027 (3796517)
  • Onderwerp: Het raadsvoorstel betreft de vaststelling van de Kadernota 2027 voor de gemeente Alphen aan den Rijn, die de financiële kaders en beleidsvoornemens voor de programmabegroting 2027-2030 schetst.
  • Wat wordt besloten/gevraagd: De raad wordt gevraagd de Kadernota 2027 vast te stellen. Na vaststelling werken het college en de raad verder aan de programmabegroting 2027-2030 op basis van deze kadernota. Vanwege de gemeenteraadsverkiezingen en coalitieonderhandelingen is er in dit document geen nieuw beleid opgenomen.
  • Financiële impact: Er wordt een structureel tekort geraamd van €10,2 miljoen (€10.161.000) in 2027, aflopend tot €2,0 miljoen in 2030. Het incidentele tekort bedraagt €5,6 miljoen (€5.574.000) in 2027 en loopt af tot €4,2 miljoen in 2030. Het totaaltekort daalt van €15,7 miljoen naar €6,2 miljoen. Dekkingsmogelijkheden zijn voor alle jaren "Pm". Er is geen structureel evenwicht voorzien in de periode 2027-2030.
  • Aandachtspunten:
  • Door de verkiezingen en coalitieonderhandelingen is er geen nieuw beleid opgenomen; beleidskeuzes worden uitgesteld naar de programmabegroting.
  • Er wordt over de hele meerjarenperiode een structureel én incidenteel tekort geraamd zonder concrete dekking, wat betekent dat het college in de programmabegroting op zoek moet naar besparingen of lastenverzwaringen.
  • Autonome en onontkoombare ontwikkelingen (zoals loonkosten, gemeentefonds en OZB) drijven het tekort op; de meerjarenraming voor 2028-2030 is gebaseerd op constante prijzen om afwijkingen beter te signaleren.
  • Het ontbreken van structureel evenwicht in de jaren 2027 tot en met 2030 vraagt om scherpe prioritering binnen de gemeentelijke dienstverlening en financieringsstructuur.

Kadernota 2027

Hoofdstuk Agendapunt: 22.00-23.00 uur Debat Kadernota 2027 (3796517)

Onderwerp: Kadernota 2027 schetst de financiële kaders voor de programmabegroting 2027 en meerjarenraming 2028-2030, met focus op autonoom en onontkoombaar geld in afwachting van de raadsverkiezingen.

Wat wordt besloten/gevraagd: De kadernota legt de financiële kaders vast voor 2027-2030 en vraagt om tijdige besluitvorming over een structureel sluitende exploitatie voor 2029-2030, evenals het kwantificeren van alle PM-posten in de definitieve begroting. Daarnaast wordt verwezen naar motie MO.1 voor een verkenning naar een nieuwe beleidsbegroting en solide kaderstelling vóór de verkiezingen van 18 maart 2026.

Financiële impact: Structureel tekort € 10,161 miljoen in 2027, dalend naar € 2,007 miljoen in 2030; startpositie vanuit 2026 toont een structureel nadeel van € 2,792 miljoen in 2027. Aanvulling betaalbaarheidsstelpost nodig: structureel € 4,72 miljoen per jaar (2027-2030). Structurele meerjarenlasten: -€ 2.649 duizend in 2027, oplopend tot -€ 4.737 duizend in 2030. Investeringen: € 238 duizend in 2027. Kapitaallasten: € 238 duizend (2027), € 293 duizend (2028-2029) en € 1.102 duizend (2030). Specifieke mutaties: HECHT-regeling (+€ 405.000), datateam licenties (+€ 16.000 extra, -€ 25.000 tekort), bruggenonderhoud (totaal € 14,1 miljoen in 2028-2029, structurele lasten vanaf 2030: € 808.500), Steekterbrug bijdrage stijgt met € 496.354 naar € 2,7 miljoen. Onvoorzien: € 1.681 duizend (2027) oplopend naar € 2.101 duizend. Dekking: alle dekkingsvoorstellen zijn PM; concrete dekking volgt in de definitieve begroting.

Aandachtspunten:

  • Het structureel tekort daagt maar is nog niet gesloten; een sluitende exploitatie voor 2029-2030 moet tijdig worden vastgesteld.
  • Veel bedragen zijn PM-ramingen (o.a. jeugdzorg, Tom in de Buurt, formatie) en afhankelijk van nog onbekende effecten van de Meicirculaire 2026.
  • Investeringen zoals zwembad De Hoorn (-€ 25.300 duizend) en grote civiele werken zijn nog niet geactiveerd of gedekt in reserves; besluitvorming volgt najaar 2026 of afhankelijk van PZH-afspraken.
  • Indexeringen lopen op (lonen 5,1%, jeugdhulp 4,99%) en het weerstandsvermogen daalt, maar specifieke risicocijfers ontbreken in deze samenvatting.

Let op: dit is een groot document; voor details moet het origineel geraadpleegd worden.

Toelichting op besluit

Hoofdstuk Agendapunt: Achtergrondinformatie Kadernota Contractverlenging Tom in de Buurt 2027-2029 (3756953)

Onderwerp: Contractverlenging Tom in de Buurt voor Wmo-ondersteuning (2027-2029).

Wat wordt besloten/gevraagd: Het College stelt een addendum vast en tekent dit om de hoofdovereenkomst met Tom in de Buurt te verlengen voor drie jaar (2027-2029), inclusief de aanvullende opdrachten ‘Ondersteuning Plus’ en ‘Toegang Plus’. De financiële consequenties worden verwerkt in de Kadernota 2027, en Wethouder Schotanus wordt gemandateerd namens het College tot ondertekening.

Financiële impact:

  • Basisopdracht Ondersteuning: € 19.794.000 (2027), € 21.105.000 (2028) en € 22.647.000 (2029).
  • Ondersteuning Plus: € 1.234.000 (2027), € 1.301.000 (2028) en € 1.371.000 (2029).
  • Toegang Plus: voldoende middelen in de begroting beschikbaar (geen extra benodigd vermeld).
  • Totaal extra benodigd voor Alphen aan den Rijn: € 1.047.852 (2027), € 2.416.852 (2028) en € 4.020.852 (2029). Dekking dient te worden opgenomen in de Kadernota 2027; de berekening gaat uit van een indicatieve indexatie van 4% per jaar.

Aandachtspunten:

  • Demografische en beleidsmatige druk: Het budget stijgt mede door een toename van ouderen met dementie, meer volwassenen in de zorgvraag en beleidsontwikkelingen (verschuiving medisch naar sociaal domein, ouderen langer thuis). Dit heeft directe gevolgen voor de betaalbaarheid en capaciteitsplanning binnen het sociaal domein.
  • Uitvoering bezuinigingstakeling: Er is geen financiële of juridische ruimte om de eerder geplande taakstelling tot bezuiniging binnen dit contract te realiseren, wat een integrale afweging in de Kadernota 2027 vereist en mogelijk alternatieve maatregelen noodzaakt.
  • Samenwerking en participatie: De verlenging past bij de sociale visie op langdurige relaties, maar vraagt om verdere professionalisering van de ketensamenwerking (leertafels, gezamenlijke jaarplanning, eenduidig toegangsgespreksformat). Participatie is meegenomen via de adviesraad sociaal domein en ketenpartners.
  • Indexatie-onzekerheid: De budgetberekening gaat uit van een aanname van 4% indexatie per jaar. Afwijkingen in de werkelijke Nza/CPI kunnen leiden tot afwijkende middelenbehoeften in de komende jaren.

Getekende raadsbrief

Hoofdstuk Agendapunt: Achtergrondinformatie Kadernota Contractverlenging Tom in de Buurt 2027-2029 (3756953)
  • Onderwerp: Informatiebrief over het besluit van het college om de Wmo-overeenkomst met Tom in de Buurt voor de periode 2027-2029 te verlengen.
  • Wat wordt besloten/gevraagd: Het college informeert de raad dat de huidige overeenkomst "Ondersteuning 2022-2026 Dichtbij in de Rijnstreek" met Tom in de Buurt wordt verlengd voor de periode 1 januari tot en met 31 december 2029, inclusief ondertekening van een addendum met aanvullende werkafspraken en een herijkt budget.
  • Financiële impact: niet vermeld.
  • Aandachtspunten:

• Continuïteit Wmo-zorg: verlenging waarborgt de toegang tot begeleiding, huishoudelijke ondersteuning, rolstoelen en beschermd wonen voor inwoners die op deze voorzieningen aangewezen zijn.

• Budgetherijking op basis van zorgontwikkelingen: het aangepaste budget is door een onafhankelijk bureau vastgesteld op grond van actuele kosten en zorggebruik, wat relevant is voor de financiële haalbaarheid en betaalbaarheid van de Wmo-opdracht.

• Versterkt toezicht en samenwerking: nieuwe werkafspraken over inhoud, samenwerking en monitoring kunnen directe invloed hebben op de kwaliteit en toegankelijkheid van de dienstverlening.

• Contractverlenging via bestaande optie: verlenging vindt plaats zonder heropenbare aanbesteding, wat politiek relevant kan zijn gezien mogelijke marktontwikkelingen, concurrentie in de zorgsector en maatschappelijke vraag naar transparantie over zorginkoop.

Aanbestedingsleidraad Opdracht 'Dichtbij in de Rijnstreek' 2022-2026

Hoofdstuk Agendapunt: Achtergrondinformatie Kadernota Contractverlenging Tom in de Buurt 2027-2029 (3756953)

Onderwerp: Aanbestedingsleidraad voor een integrale Wmo-ondersteuningsopdracht 'Dichtbij in de Rijnstreek' (2022-2026) voor de gemeenten Alphen aan den Rijn, Kaag en Braassem en Nieuwkoop.

Wat wordt besloten/gevraagd: Besloten wordt tot een Europese openbare aanbesteding zonder percelen voor één integrale Wmo-opdracht onder lumpsumbekostiging per gemeente. De overeenkomst loopt voor 5 jaar met optie tot twee keer 3 jaar verlenging. Gunning vindt plaats op basis van Beste Prijs-Kwaliteitverhouding (60% kwaliteit, 40% prijs), waarbij inschrijvingen onder de 360 kwalitatieve punten worden uitgesloten. De opdrachtnemer moet voldoen aan strikte kwaliteits-, administratieve en juridische eisen, waaronder een verplichte MKB-inzet (minimaal 6% in Alphen/Kaag & Braassem, 8% in Nieuwkoop) en Social Return (1% van de opdrachtwaarde). Optionele opdrachten ('Toegang Plus' en 'Ondersteuning Plus') worden later toegevoegd zodra de verantwoordelijkheid van Leiden is overgedragen.

Financiële impact: Jaarlijkse geoormerkte mantelzorgbudgetten: Alphen €250.000, Kaag en Braassem €25.000, Nieuwkoop €55.000. Budgetbandbreedtes periode 2023-2026: Alphen €0,71–0,96 mln, Kaag en Braassem €0,08–0,12 mln, Nieuwkoop €0,06–0,09 mln. Startbudget overgangskosten: maximaal €220.000 (gezamenlijk). Indexatie: 80% NZa-loonindex en 20% CPI. Dekking niet vermeld.

Aandachtspunten:

  • De opdrachtnemer draagt zware administratieve, juridische en ICT-verplichtingen (o.a. AVG-conform registratiesysteem, verplichte meldingen en strikte pgb-bewaking).
  • Strikte naleving van het voorgeschreven prijzenblad en de gestelde bandbreedtes is leidend; afwijkingen of voorbehouden leiden direct tot uitsluiting.
  • Per 2023 nemen de gemeenten 'ondersteuning met wonen' over; continuïteit bij domeinomzettingen (Wmo/Wlz/beschut wonen) vereist expliciete afspraken over daginvulling en financiële verdeling.
  • De scope sluit bepaalde voorzieningen uit (o.a. huishoudelijke hulp, hulpmiddelen), maar vereist wel actieve signalering en doorverwijzing naar externe partners.

Let op: dit is een groot document; voor details moet het origineel geraadpleegd worden.

Addendum verlenging Tom in de buurt

Hoofdstuk Agendapunt: Achtergrondinformatie Kadernota Contractverlenging Tom in de Buurt 2027-2029 (3756953)
  • Onderwerp: Dit addendum regelt de eerste verlenging van de overeenkomst voor Tom in de buurt (2027-2029) en bevat aanvullende werkafspraken over samenwerking, inhoud en monitoring.
  • Wat wordt besloten/gevraagd: Verlenging van de hoofdovereenkomst en twee addenda voor de periode 1 januari 2027 t/m 31 december 2029, met aanpassingen aan enkele artikelen om beter aan te sluiten bij de uitvoeringspraktijk, vaststelling van budgetten op basis van prijspeil 2020 (jaarlijks geïndexeerd), en invoering van aanvullende werkafspraken over samenwerking, inhoud en monitoring per 1 januari 2026.
  • Financiële impact: Budgetten zijn gebaseerd op prijspeil 2020. De tabel geeft indicatieve bedragen inclusief BTW voor prijspeil 2025 met een voorlopige indexatie van 4% per jaar: Ondersteuning €19.794.000–€22.647.000; Ondersteuning plus €1.028.000–€1.148.000; Toegang plus €206.000–€223.000 (2027-2029). Aan deze indicatie kunnen geen rechten worden ontleend. Jaarlijkse indexatie vindt plaats in Q2 op basis van NZa (80%) en CPI (20%).
  • Aandachtspunten:

1. De budgetten zijn indicatief en onderhevig aan jaarlijkse indexatie, wat invloed heeft op de langetermijnfinanciering en betaalbaarheid voor de gemeente.

2. Nieuwe afspraken over regie, escalatieladders en eenduidige toegangsformaten beïnvloeden de samenhang in het sociaal domein en de ervaring van inwoners.

3. De werkwijze bij de overgang van jeugdzorg naar Wmo (18- naar 18+) richt zich op continuïteit en voorkomt drempels voor kwetsbare jongeren.

4. Jaarlijkse onafhankelijke evaluaties (cliëntervaring, samenwerking, audits) verhogen de transparantie maar vergen actieve monitoring door het college en de raad.

Getekende brief aan Tom in de Buurt, de heer Kuus. Besluit contractverlenging

Hoofdstuk Agendapunt: Achtergrondinformatie Kadernota Contractverlenging Tom in de Buurt 2027-2029 (3756953)

Onderwerp: Besluit tot het verlengen van de overeenkomst voor maatschappelijke ondersteuning door Tom in de Buurt (Dichtbij in de Rijnstreek) voor de periode 2027-2029.

Wat wordt besloten/gevraagd: De gemeente Alphen aan den Rijn besluit, mede namens de andere Rijnstreekgemeenten, de huidige overeenkomst te verlengen voor de periode 1 januari 2027 tot en met 31 december 2029. Dit besluit is gebaseerd op uitgewerkte werkafspraken over inhoud, samenwerking en monitoring, en een herijking van het contractbedrag door onderzoeksbureau Rebel. Het bijgevoegde addendum moet uiterlijk 15 januari 2026 worden ondertekend en geretourneerd om de verlenging formeel te bekrachtigen.

Financiële impact: Niet vermeld in deze brief (het herijkte bedrag en de dekking zijn opgenomen in het bijgevoegde addendum).

Aandachtspunten:

  • De verlenging tot eind 2029 biedt continuïteit voor inwoners die ondersteuning ontvangen, maar legt een langetermijnverplichting vast voor de gemeente.
  • Het contractbedrag is herijkt op basis van onderzoek naar zorggebruik en kostenontwikkelingen; dit vraagt om politieke aandacht voor de onderbouwing en toekomstige betaalbaarheid binnen het sociaal domein.
  • De samenwerking met andere Rijnstreekgemeenten wordt voortgezet, wat relevant is voor regionale afstemming en mogelijke gevolgen voor gemeentelijke zelfstandigheid of schaalvoordelen.
  • De korte termijn van 15 januari 2026 voor ondertekening laat weinig ruimte voor latere politieke toetsing of inhoudelijke bijsturing na publicatie van dit besluit.

Toelichting op besluit

Hoofdstuk Agendapunt: Achtergrondinformatie Kadernota Actualisatie jaarlijkse bijdrage aan Stichting Greenport regio Boskoop (3803116)
  • Onderwerp: Actualisatie van de jaarlijkse gemeentelijke bijdrage aan Stichting Greenport Regio Boskoop voor de periode vanaf 2027.
  • Wat wordt besloten/gevraagd: De raad wordt gevraagd in te stemmen met een structurele verhoging van de jaarlijkse bijdrage aan SGRB van € 22.000 naar € 45.000 met ingang van 2027, jaarlijkse indexatie op basis van de CBS-index en evaluatie voorafgaand aan de Kadernota 2030.
  • Financiële impact: Structurele verhoging van € 23.000 per jaar vanaf 2027; jaarlijkse aanpassing volgens de CBS-index. Dekking van deze extra last wordt opgenomen in de integrale afweging van de financiële ruimte 2027-2030 in de Kadernota 2027.
  • Aandachtspunten:
  • De maatschappelijke en sectorale opgaven (zoetwaterbeschikbaarheid, biodiversiteit, veenvervanging, arbeidsmarkt) zijn sterk toegenomen, terwijl de bijdrage sinds 2014 nauwelijks is geïndexeerd; een verhoging is noodzakelijk om de gezamenlijke hefboomwerking voor subsidieaanvragen en netwerkfunctie te behouden.
  • De dekking van de extra structurele last moet worden gevonden binnen de beschikbare ruimte in de Kadernota 2027, wat politieke afwegingen oproept met andere gemeentelijke prioriteiten.
  • SGRB werkt via triple-helix-samenwerking en organiseert regelmatig stakeholderoverleg en een tweewekelijkse nieuwsbrief; politiek toezicht is relevant om te waarborgen dat de verhoogde bijdrage leidt tot meetbare resultaten voor inwoners, bedrijfsleven en leefomgeving.
  • De provincie Zuid-Holland is grootste financier maar benadrukt dat gemeenten meer verantwoordelijkheid moeten nemen; dit maakt het van belang om de langetermijnverdeling van lasten en taken binnen het samenwerkingsverband scherp te houden.

Voorlopige agenda commissievergadering FBPD 2 juli_

Hoofdstuk
  • Onderwerp: Voorlopige agenda van de commissievergadering FBPD op 2 juli 2026 met als hoofdonderwerp debatten over de jaarstukken 2025, voorjaarsnota 2026 en kadernota 2027.
  • Wat wordt besloten/gevraagd: Het stuk is een agendaopzet; er wordt geen inhoudelijk besluit gevraagd, maar wel ruimte geboden voor debatten over de jaarstukken 2025, de voorjaarsnota 2026 en de kadernota 2027.
  • Financiële impact: niet vermeld
  • Aandachtspunten:
  • Drie opeenvolgende debatten over financiële kaders vragen om een heldere afweging tussen beleidscontinuïteit en nieuwe prioriteiten.
  • De beperkte spreektijd voor insprekers (3 minuten) en fracties (3 minuten per fractie in eerste termijn) kan de diepgang van maatschappelijke en politieke discussie beïnvloeden.
  • De vergadering loopt tot 23.00 uur; dit vraagt om goede voorbereiding door raadsleden en kan de bereikbaarheid voor inwoners die live meekijken bemoeilijken.
  • Insprekers moeten zich vooraf aanmelden bij de griffie en belangengroepen mogen slechts één afgevaardigde sturen, wat de participatie reguleert maar ook beperkt.

Beantwoording technische vragen JR25-KN27-VJN26

Hoofdstuk Agendapunt: 20.00-21.00 uur Debat Jaarstukken 2025 (3751067)
  • Onderwerp: Beantwoording technische vragen over de jaarrekening 2025, kadernota 2027 en diverse uitvoerings- en beleidsvragen (JR25-KN27-VJN26).
  • Wat wordt besloten/gevraagd: De gunstige afwijkingen van de jaarrekening 2025 worden opgevangen door reserve-overboekingen en uitvoeringsverbetering. Het structurele overschot van het economisch programma in 2026 blijft beschikbaar voor ambities, afhankelijk van externe cofinanciering. Voor de kadernota 2027 wordt het begrotingsevenwicht afhankelijk gesteld van jeugdzorgbesparingen (zelfhulp/preventie), extra investeringen bij bevolkingsgroei tot 140.000 inwoners geborgd via grondexploitaties en MIPWI, en de uitwerking van projecten zoals centrumplan Boskoop, iVRI-ombouw en verduurzaming vastgoed.
  • Financiële impact: Jaarrekening 2025 sluit €6,6 miljoen gunstiger af dan begroot (afwijkingen: Wonen -€4,7M, Jeugdhulp -€4,9M, Onderwijshuisvesting +€4,2M, Overhead +€3,2M). Voor dekking worden €3,9 miljoen overgeboekt naar een reserve (onderwijshuisvesting) en €1,4 miljoen naar de Reserve Nieuwkomers (vluchtelingen). Het economisch programma kent in 2026 een structureel overschot van €4,5 miljoen. Bij de squashlocatie zijn ca. €966K aan bijdragen/garanties/verzekeringen genomen. Voor de Gnephoek is een rijksbijdrage van €50 miljoen (excl. btw) gepland. De lastentoename binnen Programma Wonen bedraagt ruim €18 miljoen, en onvoorziene kosten evenementenbeleid >€200.000 worden opgevangen in nieuw beleid. Dekking wordt geborgd via reserves (o.a. GREX), uitvoeringsverbetering, grondexploitaties en MIPWI.
  • Aandachtspunten:
  • Het begrotingsevenwicht van de kadernota 2027 is structureel afhankelijk van jeugdzorgbesparingen via zelfhulp en preventie, terwijl groei naar 140.000 inwoners extra investeringen vereist.
  • Netcongestie en capaciteit vormen knelpunten voor woningbouw en infrastructuur; vertragingen bij schoolhuisvesting, vergunningverlening en buurtbezwaar worden actief gemonitord.
  • De wettelijk verplichte regionale inkoop specialistische jeugdhulp start per 1 januari 2027 via SOZ Holland Rijnland zonder primaire financiële effecten, maar vereist aandacht voor het behoud van lokale grip via OVT.
  • Verduurzaming van de vastgoedachterstand en ombouw van VRI’s naar iVRI’s (doel: alle 32) vragen structurele investeringen en meerdere jaren uitvoering.
  • Let op: dit is een groot document; voor details moet het origineel geraadpleegd worden.

Beantwoording technische vragen JR25-KN27-VJN26

Hoofdstuk Agendapunt: 21.00-22.00 uur Debat Voorjaarsnota 2026 (3796515)
  • Onderwerp: De beantwoording van technische vragen over de jaarrekening 2025, het kapitaalprogramma 2027 en de vooruitzichten met aandacht voor financiële afwijkingen, reservebeleid en strategische opgaven.
  • Wat wordt besloten/gevraagd: Het college stelt strengere controles in op reservemutaties, verplaatst niet-bestede middelen naar reserves en focust de jeugdhulpaanpak op zelfhulp, preventie en collectieve zorg. De raad besluit tot financiering van een nieuwe squashlocatie. Daarnaast worden maatregelen genomen zoals verplichte regionale inkoop voor jeugdhulp per 1 januari 2027, herijking van de duurzaamheidsroutekaart in 2027 en kostenverhaal bij het evenementenbeleid.
  • Financiële impact: Het jaarrekeningresultaat 2025 valt €6,6 miljoen gunstiger uit dan begroot (Wonen -€4,7M, Jeugdhulp -€4,9M; Onderwijshuisvesting +€4,2M, Overhead +€3,2M). De lastentoename Wonen van €18 miljoen wordt gedekt via het MIPWI. €3,9M wordt naar een reserve verplaatst, €1,4M gaat naar de Reserve Nieuwkomers en het €4,5M economisch overschot 2026 blijft beschikbaar voor brede opgaven. Voor de squashlocatie worden €150K verhuisbijdrage, €188K bouwrijp, €350K garantstelling en €278K verzekering gefinancierd. Voor Gnephoek is een rijksbijdrage van €50 miljoen (excl. btw) geborgd. Het evenementenbeleid moet een last van ruim €200.000 dekken door kostenverhaal.
  • Aandachtspunten:
  • De afhankelijkheid van structurele jeugdzorgbesparingen voor het begrotingsevenwicht en de noodzaak tot integrale financiering bij groei naar 140.000 inwoners vragen om actieve kostenbeheersing binnen gemeenschappelijke regelingen.
  • Netcongestie, capaciteitstekorten bij Programma Fietshart en verouderde woningbouwdata vereisen extra capaciteit; voor netcongestie-oplossingen en de alternatieve locatie voor De Werf ontbreekt nog concrete invulling of openbaarmaking.
  • Uitstel van Greenport-infrastructurele verbeteringen vormt een concurrentierisico, terwijl de gefaseerde ombouw van VRI’s naar iVRI’s en digitale veiligheid afhankelijk blijven van beschikbare capaciteit en externe cofinanciering.
  • Let op: dit is een groot document; voor details moet het origineel geraadpleegd worden.

Beantwoording technische vragen JR25-KN27-VJN26

Hoofdstuk Agendapunt: 22.00-23.00 uur Debat Kadernota 2027 (3796517)

Onderwerp: Dit raadsstuk bevat de beantwoording van technische vragen over de jaarrekening 2025, financiële correcties, ruimtelijke projecten en beleidsplannen voor de Kadernota 2027.

Wat wordt besloten/gevraagd: Het college scherpt de financiële kaders en reservemutaties aan, houdt €4,5 miljoen beschikbaar voor brede economische opgaven (afhankelijk van externe cofinanciering), vraagt raadsgoedkeuring voor financiering van de squashlocatie (€966.000) en bevestigt dat er komende jaren geen vrijwilligersbezuinigingen zijn gepland. Tevens wordt de wettelijke aansluiting bij regionale specialistische jeugdhulp per 1 januari 2027 aangegeven, zonder primaire financiële effecten. Voor ruimtelijke projecten worden planningen en financieringskaders gepresenteerd (Gnephoek, Nieuwe Sloot, Boskoop, onderwijshuisvesting).

Financiële impact: Jaarrekening 2025 is €6,6 miljoen gunstiger dan begroot, met forse domeinafwijkingen (Wonen -€4,7 mln., Jeugdhulp -€4,9 mln., Onderwijshuisvesting +€4,2 mln., Overhead +€3,2 mln.). Er wordt €1,4 miljoen verplaatst naar de Reserve Nieuwkomers. Voor brede economische opgaven wordt €4,5 miljoen beschikbaar gehouden (afhankelijk van externe cofinanciering). De squashlocatie vraagt om €966.000 aan bijdragen, garantstelling en verzekering. De lastentoename binnen Programma Wonen bedraagt €18 miljoen en betreft uitsluitend fasering. Voor Gnephoek-infrastructuur is een rijksbijdrage van €50 miljoen exclusief btw geborgd.

Aandachtspunten:

  • Het structureel begrotingsevenwicht in de Kadernota 2027 is afhankelijk van een ambitieuze daling van jeugdlasten via zelfhulp, preventie en collectieve zorg.
  • Stijgende kapitaallasten door groei naar 140.000 inwoners en structurele tekorten zetten druk op investeringen in groen, recreatie en gemeenschappelijke regelingen.
  • Netcongestie blijft een cruciaal knelpunt voor ruimtelijke ontwikkeling ondanks de regionale actieagenda, en het duurzaamheidsdoel voor vastgoed is waarschijnlijk niet haalbaar met huidige middelen.

Let op: dit is een groot document; voor details moet het origineel geraadpleegd worden.

Lijst moties en toezeggingen FBPD

Hoofdstuk Agendapunt: Stand van zaken moties en toezeggingen
  • Onderwerp: Dit stuk informeert de raad over de stand van zaken van de lopende toezeggingen en aangenomen moties binnen het portefeuillegebied FBPD.
  • Wat wordt besloten/gevraagd: Geen nieuwe besluiten worden gevraagd; het stuk dient ter informatie over de voortgang, waarbij alle acht items nog niet gereed zijn voor definitieve afdoening door de betreffende commissie. De wethouder geeft per item aan waar de behandeling staat (bijvoorbeeld uitstel i.v.m. lopende programmabegroting of verwachte communicatie naar de raad).
  • Financiële impact: niet vermeld
  • Aandachtspunten:

1. *Tijdigheid en bestuurlijke haalbaarheid*: De wethouder stelt in dat een motie over standaard risico-inzicht in raadsvoorstellen "eigenlijk te vroeg" komt vanwege de lopende herziening van de programmabegroting. Dit illustreert de spanning tussen raadswensen en de realiteit van bestuurlijke trajecten.

2. *Transparantie en betaalbaarheid*: Moties over een gemeentelijke begrotingsmarkt en kwijtschelding rioolheffing vragen om meer inzicht voor inwoners en financiële lastenverlichting, wat direct raakt aan democratische participatie en de draagkracht van huishoudens.

3. *Omgevingskwaliteit*: De aangenomen motie over houtrookoverlast toont aan dat leefomstandigheden en volksgezondheid nog steeds onderwerp van politiek debat zijn, met mogelijke gevolgen voor inwoners die stoken of last hebben van overlast.

4. *Bestuurlijke afstemming*: Toezeggingen rond de SOZ en gemeenschappelijke regelingen (zoals Hecht) benadrukken dat heldere terugkoppeling aan de raad cruciaal is voordat deze onderwerpen definitief kunnen worden afgerond; uitstel of onduidelijkheid kan leiden tot vertraging in besluitvorming.

Besluitenlijst cie FBPD 2 juli 2026 concept

Hoofdstuk
  • Onderwerp: Dit raadsstuk bevat de besluitenlijst en debatsamenvattingen van de commissievergadering FBPD op 2 juli 2026 over de vaststelling van de jaarstukken 2025, de voorjaarsnota 2026 en de kadernota 2027.
  • Wat wordt besloten/gevraagd: De commissie stelt de raad voor om de Jaarstukken 2025 vast te stellen (met een nadelig resultaat dat ten laste van de Algemene Reserve gaat), de Voorjaarsnota 2026 vast te stellen (met mutaties in baten, lasten en reserves), en de Kadernota 2027 vast te stellen als richtinggevend financieel kader voor de programmabegroting 2027-2030.
  • Financiële impact:

• Jaarstukken 2025: nadelig resultaat vóór bestemming circa € 6,3 miljoen; resultaatbestemmingen circa € 5,8 miljoen; onttrekking Algemene Reserve circa € 12,1 miljoen.

• Voorjaarsnota 2026: voordelig saldo circa € 0,3 miljoen; mutaties van circa € 70,0 miljoen lasten en € 37,1 miljoen baten; reservemutaties van circa € 2,0 miljoen storting en € 32,1 miljoen onttrekking; bijstelling investeringskredieten circa € 27,1 miljoen.

• Kadernota 2027: geen specifieke bedragen vermeld, wel een financiële opgave om de begroting in 2029-2030 structureel sluitend te krijgen.

  • Aandachtspunten:

Financiële kwetsbaarheid en reserve-onttrekking: De algemene reserve daalt fors; de commissie benadrukt de noodzaak van scherpe beleidskeuzes en beter risicomanagement voor dossiers als jeugdzorg, onderwijshuisvesting en duurzaamheid.

Spanning tussen financieel resultaat en maatschappelijke effecten: Er wordt gevraagd in hoeverre onderbestedingen hebben geleid tot de gewenste maatschappelijke opbrengsten, met kritiek van FvD op mogelijk wanbeleid en een gebrek aan manoeuvreerruimte.

Onzekerheid over toekomstig budget 2027-2030: De kadernota is technisch en biedt onvoldoende richting door veel PM-posten en afhankelijkheden van het coalitieakkoord, de meicirculaire en eerdere besluiten (MAX, kringloop), wat politieke keuzes over uitgaven en inkomsten noodzakelijk maakt.

Specifieke beleidsdossiers met maatschappelijke impact: Aandacht voor periodieke informatie over jeugdzorg, binnenklimaat scholen, verduurzaming wagenpark/energiegemeenschappen, capaciteit fietsprogramma en fraudegevoeligheid.

Bijlage 1 Subsidieregeling Regio Deal Sierteeltregio 3-12-25

Bijlage Beknopt Agendapunt: Achtergrondinformatie VoorjaarsnotaSubsidieregeling Regio Deal Sierteeltregio (3746866)

Beknopte indruk: van deze bijlage is alleen het begin samengevat. Open het volledige document voor de details.

Dit document bevat de ontwerp-subsidieregeling voor de Regio Deal Sierteeltregio, waarmee projecten in de sierteeltsector worden gefinancierd die bijdragen aan een verbeterde leefomgeving, regionale arbeidsmarkt en positie van arbeidsmigranten. Het college van Alphen aan den Rijn kan hiermee maximaal €9,7 miljoen (incl. btw) uitkeren over de periode 2026-2028, waarbij per aanvraag maximaal 50% van de subsidiabele kosten wordt vergoed (tussen de €25.000 en €750.000). De regeling stelt voorwaarden voor de doelgroep, een verplicht puntensysteem van minimaal 25 punten, een overzicht van subsidiabele en uitgesloten kosten, en drie aanvraagperiodes met verdeelde deelplafonds per programmalijn. Het stuk is relevant als u inzicht wilt krijgen in de financieringskansen, uitvoeringsvoorwaarden en bestedingsrichtlijnen van deze Rijksbijdrage voordat u het volledige agendapunt opent.

Bijlage 2 Aanvraagformulier voor Sierteeltregio

Bijlage Beknopt Agendapunt: Achtergrondinformatie VoorjaarsnotaSubsidieregeling Regio Deal Sierteeltregio (3746866)

Beknopte indruk: van deze bijlage is alleen het begin samengevat. Open het volledige document voor de details.

Dit document is het aanvraagformulier voor de Subsidieregeling Regio Deal Sierteeltregio en biedt een gestructureerd overzicht van de gegevens die nodig zijn om een projectsubsidie aan te vragen. Het formulier behandelt projectgegevens, informatie over de aanvrager en partners, koppeling aan drie beleidsprogrammalijnen (kwaliteit leefomgeving, arbeidsmarktbalans en positie arbeidsmigranten) en een financiële onderbouwing. De subsidie bedraagt tussen de € 25.000 en maximaal € 750.000, met een maximale projectduur van vier jaar en een verplichte afrondingsdatum van 31 december 2029. De aanvraag inclusief verplichte bijlagen (zoals samenwerkingsovereenkomsten, cofinancieringsverklaringen en staatssteunonderbouwing) kan per e-mail worden ingediend bij het subsidiebureau van de gemeente Alphen aan den Rijn.

Bijlage 3 Instellingsbesluit adviescommissie Regio Deal Sierteeltregio

Bijlage Beknopt Agendapunt: Achtergrondinformatie VoorjaarsnotaSubsidieregeling Regio Deal Sierteeltregio (3746866)

Beknopte indruk: van deze bijlage is alleen het begin samengevat. Open het volledige document voor de details.

Dit document bevat de instellingsregeling voor de Adviescommissie Regio Deal Sierteeltregio van de gemeente Alphen aan den Rijn. De commissie, samengesteld uit de leden van de stuurgroep, krijgt als taak het inhoudelijk beoordelen en motiveren van subsidieaanvragen op basis van de geldende subsidieregeling. De regeling bepaalt de werkwijze (vertrouwelijke vergaderingen met openbare adviezen), regels voor belangenverstrengeling, geheimhoudingsplicht, GDPR-naleving en de geldigheidsduur (1 januari 2026 tot dertien weken na het laatste aanvraagtijdvak). Het stuk is relevant als u inzicht wilt krijgen in hoe subsidieaanvragen voor de sierteeltregio worden voorgeprepareerd en welke procedurele kaders hierbij gelden.

Bijlage 5 SOK Regio Deal Sierteeltregio 30 oktober 2025

Bijlage Beknopt Agendapunt: Achtergrondinformatie VoorjaarsnotaSubsidieregeling Regio Deal Sierteeltregio (3746866)

Beknopte indruk: van deze bijlage is alleen het begin samengevat. Open het volledige document voor de details.

Dit document is een samenwerkingsovereenkomst voor de Regio Deal Sierteeltregio, op 30 oktober 2025 vrijgegeven voor besluitvorming door de Stuurgroep. Het formaliseert de samenwerking tussen twee provincies, veertien gemeenten, waterbeheerders, kennisinstellingen en greenportorganisaties om de brede welvaart in de regio te versterken. De deal richt zich op drie programmalijnen: een gezonde leefomgeving, de regionale arbeidsmarkt en de positie van arbeidsmigranten. Een Rijksbijdrage van maximaal € 10 miljoen (2026-2029) is afhankelijk van cofinanciering van eveneens € 10 miljoen door de regionale publieke en private partijen. Het stuk bevat verder de afspraken over governance, de verdeling van de financiering en de taken van Alphen aan den Rijn als regiokassier.

Bijlage 6 concept Startprogramma Regio Deal Sierteeltregio

Bijlage Beknopt Agendapunt: Achtergrondinformatie VoorjaarsnotaSubsidieregeling Regio Deal Sierteeltregio (3746866)

Beknopte indruk: van deze bijlage is alleen het begin samengevat. Open het volledige document voor de details.

Dit concept-startprogramma (concept voor de Stuurgroep, november 2025) schetst de kaders, doelstellingen en uitvoeringsstructuur van de Regio Deal Sierteeltregio, die loopt van 1 januari 2026 tot 31 december 2029. Het document beschrijft hoe de gereserveerde rijksbijdrage van €10 miljoen wordt aangevuld met minimaal €10 miljoen regionale financiering over drie programmalijnen: een gezonde leefomgeving, een veerkrachtige arbeidsmarkt en de verbeterde positie van arbeidsmigranten. De governance is neergelegd in een Stuurgroep onder voorzitterschap van Regio Holland Rijnland, waarbij de gemeente Alphen aan den Rijn fungeert als regiokassier voor het subsidiebeheer en de financiële verantwoording richting het Rijk. Het stuk geeft inzicht in de beoogde projecten en de werkwijze voor subsidieverlening, maar bevat nog geen definitieve projectkeuzes; deze volgen later in het formele besluitvormingsproces van de Stuurgroep.